Olsztyn to niewielka miejscowość w powiecie częstochowskim, około 15 kilometrów na południowy wschód od Częstochowy, na zachodnim krańcu Wyżyny Krakowsko-Częstochowskiej. Prawa miejskie miał w latach 1488–1870, a odzyskał je w 2022 roku. Nad rynkiem góruje wzgórze z ruinami zamku z XIII wieku, jednego z najbardziej charakterystycznych na Szlaku Orlich Gniazd, z wysoką cylindryczną wieżą i lochami wykutymi w skale. Wokół rozciągają się wapienne ostańce: rezerwat Sokole Góry, Góry Towarne, wzgórze Biakło i dawny kamieniołom Kielniki, popularne wśród wspinaczy i spacerowiczów. W centrum zobaczysz Rynek i kościół św. Jana Chrzciciela. Na zamek i krótką pętlę po skałkach wystarczy pół dnia, na dłuższe wędrówki cały dzień. Dojedziesz samochodem lub autobusem z Częstochowy. Najładniej jest wiosną i jesienią, gdy na skałkach jest mniej ludzi.
Wszystkie 13 miejsc na jednej mapie: sprawdź, co jest blisko siebie, i ułóż plan zwiedzania.
Ukryta perełkaZamki
Olsztyn
Biały stołp na wapiennej skale Szlaku Orlich Gniazd: zamek Kazimierza Wielkiego, legenda Borkowica, obrona z 1587 roku i jaskinia z narzędziami neandertalczyków.

Przyroda
Olsztyn
Wapienny ostaniec koło Olsztyna, zwany Małym Giewontem: krzyż z lat 90., okno skalne, iglica i 13 dróg wspinaczkowych. Krótkie wejście od parkingu.

Kościoły i klasztory
Olsztyn
Drewniany kościół z 1789 r. w parafii wzmiankowanej w 1334 r.: dzwonnica z dzwonami z 1632 r., obraz św. Idziego z 1652 r. i historia skradzionej Betlejemki.

Przyroda
Olsztyn
Dwa wapienne wzgórza (343 m) koło Olsztyna: białe ostańce, ślady lodowca rzadkie poza Tatrami i 170-metrowa Jaskinia Towarna z kośćmi niedźwiedzia jaskiniowego.

Przyroda
Olsztyn
Jaskinia w rezerwacie Zielona Góra koło Olsztyna z salą pełną kolumn naciekowych – jedyną taką na Jurze. Zamknięta dla ruchu, otwór widać przy Szlaku Orlich Gniazd.

Jeziora i zbiorniki
Olsztyn
Rzadkie jeziorko krasowe w gminie Olsztyn koło Częstochowy, utrzymujące się na glinie w leju krasowym. Obok małe leje, uwał Koziniec i rezerwat Zielona Góra.

Przyroda
Olsztyn
Nieczynny kamieniołom wapienia 1 km od zamku w Olsztynie koło Częstochowy: biohermy, uskoki, leje krasowe, skamieniałości i jaskinia odkryta przy wydobyciu.

Kościoły i klasztory
Olsztyn
Barokowy kościół w Olsztynie z lat 1722–1729, zbudowany z kamieni rozebranego zamku. W krypcie pod szybą leży zmumifikowany oficer z czasów konfederacji barskiej.
Pomniki i kopce
Olsztyn
Siedmiometrowy Anioł Stróż z lipowego drewna, dzieło Jana Wewióra z 2007 r., wita przy wjeździe do Olsztyna koło Częstochowy. Nawiązuje do dawnego Bractwa Aniołów Stróżów.

Przyroda
Olsztyn
Wapienne wzgórza pod Olsztynem k. Częstochowy z najgłębszą jaskinią Jury (Studnisko, 75,5 m), podziemną kolonią nocków i lodowcowymi reliktami. Szlak Orlich Gniazd.

Rynki i stare miasta
Olsztyn
Rynek u stóp zamku na Szlaku Orlich Gniazd: rzeźba balansująca Jerzego Kędziory na 6-metrowym słupie, fontanna i makieta zamku w skali 1:100 w szklanej gablocie.

Zabytki
Olsztyn
Modrzewiowy spichlerz z 1783 roku, przeniesiony z folwarku w Borownie i w 2007 roku złożony ponownie pod ruinami zamku w Olsztynie. Dwukondygnacyjne podcienia i data na futrynie.
Inne
Olsztyn
Ruchoma szopka Jana Wewióra w Olsztynie koło Częstochowy: ponad 800 lipowych figur, prawie połowa ruchoma, w stuletniej chacie pod zamkiem. Zwiedzanie po telefonie.