Bazylika w Bielsku Podlaskim

Najstarszy obraz w bielskiej bazylice jest o półtora wieku starszy od samego kościoła: Ukrzyżowanie z 1622 roku powstało jako epitafium Hanny Kadłubowskiej, żony miejscowego pisarza Stanisława Kuleszy. Sam kościół Narodzenia NMP i św. Mikołaja zbudowano w latach 1783–1784 dzięki Izabeli Branickiej, siostrze króla Stanisława Augusta, według projektu przypisywanego Szymonowi Bogumiłowi Zugowi. To jedna z najcenniejszych klasycystycznych świątyń Podlasia i miejsce spoczynku błogosławionego męczennika z czasów wojny.

Historia: od drewnianej fary do bazyliki

Parafia ma rodowód sięgający XV wieku. Kolejne drewniane kościoły stojące przy dawnym osiedlu Poświątne kilkakrotnie płonęły, a ostatni odbudowano w 1674 roku. W drugiej połowie XVIII wieku postanowiono zastąpić go murowanym. Budowę sfinansowała głównie Izabela Branicka, która jako starościna bielska hojnie wspierała rozwój miasta. Świątynię konsekrował 9 października 1796 roku bp Jan Szyjkowski, ówczesny proboszcz bielskiej prepozytury.

W 1996 roku kościół otrzymał tytuł bazyliki mniejszej i trafił do rejestru zabytków. W ostatnich latach parafia przeprowadziła remont wnętrza, podczas którego odnowiono ciemne i zniszczone kolumny nawy.

Co zobaczyć

• Fasadę z portykiem, prostą i elegancką, typową dla klasycyzmu.
• Wnętrze z 20 kolumnami doryckimi i sklepieniem zdobionym medalionami świętych.
• Obraz Nawiedzenia w ołtarzu głównym, autorstwa Sylwestra Augustyna Mirysa, nadwornego malarza Branickich.
• Ukrzyżowanie z 1622 roku w nawie głównej, odnowione w 1995 roku.
• Organy z 1902 roku o 14 głosach.
• Dziedziniec z murowaną dzwonnicą z lat 40. XIX wieku i kamienną kropielnicą datowaną na XV–XVI wiek.

Grób bł. Antoniego Beszty-Borowskiego

Ks. Antoni Beszta-Borowski był dziekanem bielskim. 15 lipca 1943 roku Niemcy rozstrzelali go razem z grupą mieszkańców miasta. Jan Paweł II beatyfikował go 13 czerwca 1999 roku w gronie 108 męczenników II wojny światowej. W 2000 roku jego szczątki przeniesiono z cmentarza parafialnego do bazyliki, a parafia prowadzi dziś księgę próśb i podziękowań za jego wstawiennictwem.

Tripto podpowiada

Bazylika jest czynnym kościołem parafialnym, a wstęp jest wolny. Według strony parafii (stan na październik 2026) Msze odprawiane są w niedziele i święta o 7:00, 8:30, 10:00, 12:00 i 18:00, w dni powszednie o 7:00 i 18:00 (także w wakacje), a w święta nieobowiązkowe o 7:00, 8:30, 10:00 i 18:00. Odpusty parafialne przypadają 8 września (Narodzenie NMP) i 6 grudnia (św. Mikołaja). Bazylika stoi przy ul. Kościelnej 4A; kancelaria parafialna: tel. 85 730 37 10. Najpewniej wejdziesz do środka tuż przed nabożeństwem lub po nim, a na wnętrze i dziedziniec wystarczy 20–30 minut. Bielsk Podlaski leży ok. 50 km na południe od Białegostoku, a centrum obejdziesz pieszo. Ok. 400 m dalej stoi niebieska drewniana cerkiew św. Michała Archanioła, przy placu Ratuszowym późnobarokowy ratusz z muzeum, a nieopodal kościół karmelitów i cerkiew Narodzenia Przenajświętszej Bogarodzicy. Bielsk to jedno z niewielu miast, gdzie w kwadrans przejdziesz od świątyni katolickiej do prawosławnej.

Najczęstsze pytania

Czy wstęp do bazyliki w Bielsku Podlaskim jest płatny?

Nie, wstęp do bazyliki jest wolny. To czynny kościół parafialny przy ul. Kościelnej 4A.

O której są Msze w bazylice w Bielsku Podlaskim?

W niedziele i święta Msze odprawiane są o 7:00, 8:30, 10:00, 12:00 i 18:00, a w dni powszednie o 7:00 i 18:00, także w wakacje. W święta nieobowiązkowe są o 7:00, 8:30, 10:00 i 18:00.

Czy można zwiedzać bazylikę w Bielsku Podlaskim poza nabożeństwami?

Dostęp do wnętrza poza nabożeństwami nie jest gwarantowany. Najpewniej wejdziesz do środka tuż przed Mszą lub po niej.

Ile czasu zająć zwiedzanie bazyliki w Bielsku Podlaskim?

Na wnętrze i dziedziniec wystarczy 20 do 30 minut. Wokół znajdziesz też m.in. niebieską drewnianą cerkiew św. Michała Archanioła, oddaloną o około 400 m.

Co warto zobaczyć w bazylice w Bielsku Podlaskim?

Klasycystyczny kościół zbudowano w latach 1783-1784 dzięki Izabeli Branickiej. W środku zobaczysz 20 kolumn doryckich, obraz Nawiedzenia w ołtarzu głównym, Ukrzyżowanie z 1622 roku i organy z 1902 roku. W bazylice spoczywa też bł. Antoni Beszta-Borowski.