Kościół Wniebowzięcia NMP w Kamieńcu Ząbkowickim

W Kamieńcu Ząbkowickim góruje kościół Wniebowzięcia NMP — gotycka, trzynawowa świątynia halowa, którą cystersi budowali ponad sto lat, w latach 1247–1350. To potężna bryła na planie krzyża łacińskiego, dziś część zespołu uznanego pomnikiem historii.

Opactwo cystersów

Świątynię wzniesiono z bloków kamiennych, a wokół niej rozrosły się zabudowania klasztorne: warsztaty tkackie i szewskie, młyn wodny, tartak, a z czasem także warzelnia piwa. Klasztor był gospodarczym sercem okolicy przez stulecia.

Barokowa metamorfoza

W XVII wieku kościół zyskał cechy barokowe: pojawiły się nowe elewacje, dobudowano trzy kaplice i kruchtę, powstał też reprezentacyjny budynek opacki. W ołtarzu głównym, wykonanym z drewna sosnowego, widnieje obraz otoczony figurami wyrzeźbionymi z drzewa lipowego.

Klasztor dziś i pałac obok

W dawnym budynku opackim mieści się oddział Archiwum Państwowego we Wrocławiu, a w dawnym konwencie — Izba Pamiątkowa; przez Kamieniec prowadzi Szlak Cysterski. Na wzgórzu nad świątynią stoi XIX-wieczny, neogotycki pałac Marianny Orańskiej. W 2024 roku pałac wraz z zespołem dawnego opactwa ogłoszono pomnikiem historii — miejsce jest jednym z ważniejszych punktów Dolnego Śląska i warto zaplanować na nie przynajmniej pół dnia.