Kościół Franciszkanów w Kłodzku

Kto przejdzie gotyckim mostem nad Młynówką, ma przed sobą dwie wieże z cebulastymi hełmami – to kościół Matki Bożej Różańcowej z klasztorem franciszkanów, główny zabytek Wyspy Piasek. Świątynia stoi na wyspie między Młynówką a Nysą Kłodzką i ta lokalizacja od stuleci decyduje o jej losach: woda zalewała ją wielokrotnie, ostatnio we wrześniu 2024 roku. Paradoksalnie właśnie ta powódź odsłoniła coś, czego od dawna nikt nie widział.

Historia: zakon, który wciąż wracał

Franciszkanie przybyli do Kłodzka około 1250 roku, a już w 1257 roku stała tu kaplica, przy której wierni mogli uzyskać odpust. W czasie wojen husyckich, w 1427 roku, zakonnicy opuścili niechroniony murami Piasek; wrócili przed 1475 rokiem, by na początku XVI wieku znów stracić klasztor na rzecz miasta. W 1619 roku, podczas wojny trzydziestoletniej, budynki skonfiskowano i urządzono w nich drukarnię oraz niemiecką szkołę ewangelicką. Po zdobyciu miasta przez wojska cesarskie franciszkanie odzyskali majątek.

Obecny kościół stanął w stanie surowym w latach 1628–1631, ale jego wykończenie przeciągnęło się do 1697 roku. Klasztor wznoszono w latach 1678–1731. Po sekularyzacji w 1810 roku w kościele urządzono świątynię garnizonową, a w klasztorze szpital wojskowy; franciszkanie wrócili w 1945 roku. Wielkie powodzie nawiedzały to miejsce w 1783, 1938, 1997 i 2024 roku – w 1997 roku zniszczyły wyposażenie, którego renowacja trwała do 2010 roku.

Ciekawostka: nisze spod tynku

Po powodzi z 2024 roku, gdy fala sięgnęła w tym miejscu około trzech metrów, trzeba było skuć zawilgocone tynki. Pod przemurowaniami odkryto 30 nisz z malowanym, powtarzalnym wzorem kielicha i rzeźbionymi muszlami w ziemistych barwach. Prawdopodobnie zamurowano je po 1810 roku, gdy kościół przejęło wojsko. Według zaleceń konserwatora mają zostać zakonserwowane i wyeksponowane.

Co zobaczyć

• Fasadę z dwiema wieżami – trójkondygnacyjnymi, z pilastrami i cebulastymi hełmami; najlepiej widać ją z gotyckiego mostu i z ul. Wita Stwosza.
• Wnętrze – bazylikę o długości około 30 m, z nawą sklepioną kolebką z lunetami i czterema ośmiobocznymi kaplicami po każdej stronie. Ołtarze i malowidła pochodzą z XIX wieku i układają się w cykl 15 tajemnic różańcowych, zwieńczony ołtarzem głównym Ukoronowania NMP.
• Refektarz klasztorny o wymiarach 10 × 18 m z freskami Feliksa Antoniego Schefflera z 1744 roku, przedstawiającymi apoteozę zakonu. To część klauzury, niedostępna na co dzień.

Tripto podpowiada

Kościół stoi przy pl. Franciszkańskim 1. Msze odprawiane są w dni powszednie o 6:30, 9:00 i 18:30, w niedziele o 6:00, 8:30, 10:30, 12:00 i 19:00 (stan na październik 2026); do środka zajrzyj poza liturgią. Oficjalnych godzin zwiedzania ani biletów nie ma, a osuszanie i konserwacja po powodzi trwają, więc część wnętrza może być w remoncie. O refektarz możesz zapytać w klasztorze (tel. 74 867 28 30). Na kościół z zewnątrz i wewnątrz wystarczy 20–30 minut. Stąd przez gotycki most dojdziesz na rynek, do kościoła Wniebowzięcia NMP i do Twierdzy Kłodzko.