Brama Twardowskiego w Złotym Potoku

Kilkadziesiąt metrów od leśnej drogi w okolicach Złotego Potoku stoi wapienny ostaniec z owalnym otworem na wylot – szerokim na około 5 m i wysokim na 4 m. Brama Twardowskiego to skalny most w rezerwacie przyrody Parkowe, który swoją nazwę zawdzięcza poecie Zygmuntowi Krasińskiemu. Legenda łączy ją z najsłynniejszym polskim czarnoksiężnikiem, a krótkie dojście sprawia, że to dobry przystanek na rodzinnym spacerze.

Skała i legenda

Wapień budujący skałę powstał w jurze na dnie morza ze szczątków organizmów morskich. Otwór jest prawdopodobnie pozostałością zniszczonego systemu jaskiniowego pochodzenia krasowego. Krasiński często spacerował po tutejszych lasach i nadał nazwy wielu skałom i źródłom; już za jego czasów wykonano dla turystów drewniane schodki ułatwiające zwiedzanie, widoczne na rycinach z 1857 i 1874 roku.

Według legendy na skale zostały odciski pazurów diabelskiego koguta, na którym pan Twardowski wystartował stąd na Księżyc. Inny przekaz mówi, że panna, która przejdzie przez bramę, wkrótce wyjdzie za mąż.

Co jeszcze warto wiedzieć

Od 2002 roku Brama Twardowskiego jest pomnikiem przyrody. Leży na terenie rezerwatu Parkowe, utworzonego w 1957 roku dla ochrony wzgórz, fragmentów Doliny Wiercicy i starodrzewia. We wrześniu 1939 roku w okolicznych lasach toczyły się walki żołnierzy polskich z wojskami niemieckimi – obok skały prowadzi zielony Szlak Walk 7 Dywizji Piechoty o długości 7,3 km.

Tripto podpowiada

Skała formalnie leży na gruntach wsi Siedlec (gmina Janów), przy drodze łączącej Siedlec z drogą wojewódzką 793, około 600 m od skrzyżowania. Lasy Państwowe wskazują małe przydrożne miejsce parkingowe przy wejściu na ścieżkę (GPS 50.688940, 19.404225); spacer do bramy i z powrotem to około 300 m i pół godziny. Wstęp jest wolny przez cały rok. Po deszczu wapień i korzenie bywają śliskie, a na kruche partie skały nie wolno wchodzić. Spacer łatwo połączyć ze źródłami Zygmunta i Elżbiety, nazwanymi przez Krasińskiego w 1857 roku imionami jego dzieci, oraz z Jaskinią Ostrężnicką.