Muzeum Rolnictwa w Ciechanowcu

Pisanki z całego świata, parowe lokomobile, wiatrak i kilkadziesiąt drewnianych chałup – Muzeum Rolnictwa im. ks. Krzysztofa Kluka w Ciechanowcu to jedna z dwóch placówek muzealnictwa rolniczego w Polsce (druga działa w Szreniawie pod Poznaniem). Zbiory liczą ponad 34 000 eksponatów pokazywanych w 48 ekspozycjach stałych, a skansen zajmuje dużą część zespołu pałacowo-parkowego nad Nurcem. Na porządne zwiedzanie trzeba tu przeznaczyć pół dnia.

Historia: muzeum założone przez lekarza i nauczyciela

Muzeum powstało w 1962 roku z inicjatywy Towarzystwa Miłośników Ciechanowca, pod organizacyjnym kierownictwem lekarza dr. Pawła Olszewskiego i nauczyciela Kazimierza Uszyńskiego. Siedzibą jest zespół pałacowo-parkowy z połowy XIX wieku – dawna posiadłość rodziny Starzeńskich – odbudowany ze zniszczeń wojennych w latach 1966–1969. Patronem jest ks. Krzysztof Kluk, XVIII-wieczny przyrodnik i autor dzieł o roślinach i gospodarstwie wiejskim. Merytoryczny patronat nad placówką sprawuje Szkoła Główna Gospodarstwa Wiejskiego.

Co zobaczyć

W Skansenie Mazowiecko-Podlaskim zgromadzono 57 zabytkowych obiektów drewnianej architektury z XVIII – początku XX wieku, z pełnym wyposażeniem wnętrz: chałupy, spichlerze, kuźnię, leśniczówkę, lamusy i dworek drobnoszlachecki. W młynie wodnym działa Muzeum Chleba, a w spichlerzach – wystawy plecionkarstwa, szewstwa czy rybołówstwa. Muzeum słynie z Muzeum Pisanki, jedynego takiego w Polsce, oraz z kolekcji technicznej: ponad 850 maszyn i narzędzi rolniczych, w tym lokomobil parowych i ciągników. W pałacu można obejrzeć wnętrza ziemiańskie z obrazami prof. Ignacego Pieńkowskiego.

Ciekawostki

• Muzeum ma punkty zamiejscowe: wiatrak z zagrodą młynarza w Drewnowie, wiatrak w Dąbrowie Łazach i dawną szkołę wiejską w Winnie Chrołach.
• Kolekcja lokomobil parowych jest największą muzealną kolekcją tego typu w Polsce.
• Muzeum organizuje m.in. Niedzielę Palmową z konkursem palm, Jarmark św. Wojciecha, Podlaskie Święto Chleba i „Wykopki pod Wiatrakiem”.

Tripto podpowiada

Teren jest otwarty codziennie: od 15 kwietnia do 30 września w dni powszednie 8:15–18:00, w weekendy 9:15–19:00, a od 1 października do 14 kwietnia w godz. 8:15–16:00 (weekendy od 9:15). Bilet spacerowy bez przewodnika kosztuje 20 zł (ulgowy 12 zł), zwiedzanie z przewodnikiem trasą pełną (ok. 3 godzin) – 30 zł, a trasą Express (ok. godziny) – 25 zł (stan na październik 2026). W poniedziałki obowiązuje bezpłatny wstęp na teren, z otwartymi tylko wybranymi wnętrzami. Bilet spacerowy otwiera tylko część chałup i spichlerzy, więc po pełny program wybierz trasę z przewodnikiem – możliwą także po angielsku i niemiecku po wcześniejszej rezerwacji. Obecnie z powodu remontu zamknięta jest wystawa „Tradycje zielarskie”.