Zamek Bąkowiec w Morsku

Do górnego zamku nie prowadziła żadna droga: wchodziło się po systemie pomostów i drabin przyczepionych do skały. Ruiny zamku Bąkowiec stoją na wapiennej skale zwanej Tygrys w Skarżycach, dzielnicy Zawiercia, i od średniowiecza łączone są z pobliską wsią Morsko. To jedno z mniejszych Orlich Gniazd, ale z wyjątkowo burzliwą historią właścicieli i dziwnym epizodem z XX wieku.

Historia: rycerze, królowie i kolejni właściciele

Wieś Morsko wzmiankowano już w 1220 roku, ale o zamku wiadomo znacznie mniej. Możliwe, że pierwszą drewnianą warownię postawili w XIV wieku Toporczykowie, zwani od tych dóbr Morskimi; uchodzili za rycerzy-rabusiów, więc w 1327 roku Władysław Łokietek odebrał im Morsko. Zamek pod nazwą Bancowecz pojawia się w źródłach po raz pierwszy w 1389 roku, a latem 1391 roku zdobyły go wojska króla Władysława Jagiełły w walce z księciem Władysławem Opolczykiem. Potem przechodził z rąk do rąk: w 1434 roku sprzedano go za 500 grzywien i konia wartego 100 grzywien. Na przełomie XV i XVI wieku nowy, murowany zamek mieli wznieść Włodkowie, a od XVII wieku warownia była już ruiną.

Willa w murach zamku

Około 1927 roku wzgórze kupił architekt Witold Czeczott-Danilewicz i przed 1933 rokiem zbudował tu dom, wykorzystując zamkowe mury. Po wojnie willę przejęły zabrzańskie zakłady przemysłu węglowego i urządziły ośrodek wypoczynkowy z kawiarnią, tarasem i wyciągiem narciarskim. Ruiny zakonserwowano w latach 1959–1961, a w 1967 roku wpisano do rejestru zabytków. Od 2015 roku zamkiem opiekuje się Towarzystwo Miłośników Ziemi Zawierciańskiej.

Co zobaczyć

Zamek zbudowano na planie nieregularnego wieloboku, wykorzystując niewielki szczyt skały. Szukaj fragmentów kamiennej bramy, która prowadziła na mały dziedziniec otoczony murem, oraz śladów pomieszczeń po przeciwległych stronach skały. W narożnikach stały półkoliste baszty obserwacyjne. Zwróć uwagę na technikę murowania: zewnętrzne lica ułożono ze starannie dopasowanych bloków wapienia, a wnętrze wypełniono gruzem zalanym zaprawą.

Tripto podpowiada

Ruiny stoją na terenie ośrodka wypoczynkowego „Morsko Plus” (ul. Zamkowa 70, Skarżyce) i według regionalnego portalu turystycznego są dostępne sezonowo i tylko z zewnątrz. Na obejście skały i zdjęcia wystarczy 20–30 minut, więc warto połączyć je z dłuższą trasą. Obok przebiegają dwa ważne szlaki piesze: czerwony Szlak Orlich Gniazd i niebieski Szlak Warowni Jurajskich. W okolicy leżą Skały Rzędkowickie i Skały Kroczyckie, popularne wśród wspinaczy, oraz Podlesice z bazą turystyczną.