Jeziora i zbiorniki
Zalew Zielona w Kaletach
O miejscu
W Zielonej, wschodniej dzielnicy Kalet, Mała Panew rozlewa się w dwa połączone groblą zbiorniki Zalewu Zielona. Teren, nazywany leśnym zakątkiem Śląska, łączy historię górniczą z rekreacją: mniejszy staw istnieje od średniowiecza, większy spięto tamą w latach 70. XX wieku.
Od rud żelaza do rekreacji
Dolny, 20-hektarowy staw powstał już w XIV wieku — wydobycie rud żelaza utworzyło wyrobisko, które później zalano wodą, a przed wojną prowadzono tu hodowlę karpia. Górny, 60-hektarowy zbiornik zbudowano w latach 1970–1971 przez spiętrzenie tamą Małej Panwi. Na wyspie mniejszego stawu stoi odnowiony, zabytkowy drewniany wiatrak.
Grobla, bobry, Zielona Pętla
Po zalewie nie jeżdżą samochody; poprowadzono tu znakowaną ścieżkę Zielona Pętla o długości 9 km — trasę rowerową i nordic walking, a zimą biegówek. Na pięciu przystankach poznać można okoliczną przyrodę, w tym żeremia bobrów, które upodobały sobie czyste wody zalewu. Latem działają plaże — szeroka, piaszczysta naprzeciw wiatraka — i wypożyczalnia sprzętu wodnego, przy dolnym stawie wiaty piknikowe; zimą kąpią się tu morsy.
Praktycznie
Wstęp bezpłatny, teren dostępny całą dobę i przyjazny wózkom oraz psom. Parkingi: ulica Stawowa albo ulica Ofiar Katynia przy pałacu — dawnej rezydencji myśliwskiej Donnersmarcków z lat 1860–1861, obecnie w trakcie renowacji i niedostępnej. Obok rośnie Drzewo Wolności, dąb zasadzony przez powstańców śląskich na początku 1945 roku.
50.5445, 18.9714
Co warto zobaczyć
- Dwa zbiorniki na Małej Panwi: dolny 20 ha, górny 60 ha
- Młodszy staw istnieje od XIV wieku — wyrobisko po rudach żelaza
- Górny zbiornik spięto tamą w latach 1970–1971
Atrakcje w pobliżu
Śląskie
Wiatrak nad Zalewem Zielona w Kaletach
Śląskie
0.1 km
Drewniany wiatrak na wyspie pośrodku Zalewu Zielona w Kaletach. Kiedyś z mostkiem i noclegami, dziś zamknięty — w planach rewitalizacja i linowy prom.
Śląskie
Pałac w Kaletach Zielonej
Śląskie
0.6 km
Dawna rezydencja myśliwska Donnersmarcków nad zalewem Zielona w Kaletach: remontowany pałac oglądany z zewnątrz, trzy ośrodki nad wodą i ścieżka „Do bobrów".
Śląskie
Łąka kosaćcowa w Kaletach
Śląskie
4.3 km
Śródleśna łąka trzęślicowa w Kaletach, użytek ekologiczny z 2004 roku; w czerwcu kwitnie kosaćc syberyjski, gatunek ściśle chroniony i narażony na wymarcie.
Śląskie
Kościół Narodzenia NMP w Żyglinie
Śląskie
6.7 km
Kościół w Żyglinie: murowana świątynia z 1842 roku, wieża z lat 1873–1874, legenda o początkach i okolice Tarnowskich Gór.
Śląskie
Drewniany kościół Wniebowzięcia NMP w Miasteczku Śląskim
Śląskie
6.8 km
Zrębowy kościół z 1666 roku, do 1815 roku otoczony cmentarzem z jedynym wejściem przez dzwonnicę, z gotyckim ołtarzem kupionym w XIX wieku.
Śląskie
Kościół cmentarny pw. św. Walentego w Woźnikach
Śląskie
6.8 km
Drewniany kościół cmentarny św. Walentego w Woźnikach: sporne datowanie, gontowe soboty, polichromia Otta Kowalewskiego i grób Józefa Lompy.
Śląskie
Góra Grojec w Psarach
Śląskie
7.1 km
Góra Grojec w Psarach (365 m) to wapienne wzgórze z leśnym rezerwatem przyrody o powierzchni około 17,53 ha, dobre na spokojny spacer.