Szlak Zabytków Techniki

Kopalnia srebra wpisana na listę UNESCO, sztolnie pod Zabrzem, muzea browarów w Tychach i Żywcu, radiostacja w Gliwicach i robotnicze osiedla, w których wciąż mieszkają ludzie. Szlak Zabytków Techniki województwa śląskiego to samochodowa trasa po około 40 obiektach dziedzictwa przemysłowego – według jego twórców najciekawsza trasa turystyki industrialnej w Polsce.

Historia szlaku

Prace nad szlakiem ruszyły w 2004 roku, a oficjalnie otwarto go 19 października 2006 roku. Liczy około 470 km: zaczyna się w Częstochowie, prowadzi przez Katowice i Bielsko-Białą, a kończy w Żywcu. Obiekty wiążą się z górnictwem, hutnictwem, energetyką, kolejnictwem, łącznością, włókiennictwem, produkcją wody i przemysłem spożywczym; są wśród nich muzea, zamieszkane kolonie robotnicze i działające zakłady. W 2008 roku szlak otrzymał Złoty Certyfikat Polskiej Organizacji Turystycznej, w styczniu 2010 roku – jako jedyny z Europy Środkowo-Wschodniej – dołączył do Europejskiego Szlaku Dziedzictwa Przemysłowego (ERIH), a od lutego 2020 roku jego operatorem jest Muzeum Górnictwa Węglowego w Zabrzu.

Gwiazdy Techniki

Najważniejsze obiekty noszą miano Gwiazd Techniki. To m.in.:

• Zabytkowa Kopalnia Srebra w Tarnowskich Górach – razem ze Sztolnią Czarnego Pstrąga część obiektu wpisanego 9 lipca 2017 roku na listę światowego dziedzictwa UNESCO,
• Kopalnia Guido, Sztolnia Królowa Luiza i Szyb Maciej w Zabrzu,
• Muzeum Tyskich Browarów Książęcych w Tychach i Muzeum Browaru Żywiec.

Równie mocne punkty to osiedla Nikiszowiec i Giszowiec w Katowicach, Radiostacja Gliwice, Muzeum Hutnictwa w Chorzowie, Górnośląskie Koleje Wąskotorowe w Bytomiu czy Muzeum Chleba w Radzionkowie. Dwa z tych osiedli to wciąż zamieszkane kolonie robotnicze, a nie skanseny.

Ciekawostki

Co roku w wybraną czerwcową sobotę, od 2010 roku, odbywa się Industriada – święto szlaku, podczas którego wydarzenia odbywają się w ponad 40 zabytkach w blisko 30 miejscowościach. Organizatorzy opisują ją jako jedyny taki festiwal w Europie Środkowo-Wschodniej i drugi pod względem wielkości festiwal dziedzictwa przemysłowego w Europie. Na szlaku wiele maszyn wciąż działa: słychać szum silników i stukot urządzeń, czuć chłód podziemi.

Tripto podpowiada

Szlaku nie da się przejechać w jeden dzień – wybierz jeden klucz. Na weekend z podziemiami połącz Tarnowskie Góry z Zabrzem (Kopalnia Srebra, Sztolnia Czarnego Pstrąga, Guido i Królowa Luiza). Dla architektury i atmosfery górniczych osiedli wystarczy pół dnia w Nikiszowcu i Giszowcu, a dla miłośników piwa – trasa Tychy – Żywiec. Każdy obiekt ma własne godziny, bilety i zasady zwiedzania, więc sprawdzaj je osobno na stronach obiektów lub na portalu szlaku. Najpopularniejsze co roku są kopalnie Guido i Srebra, Muzeum Chleba w Radzionkowie, Park Tradycji w Siemianowicach Śląskich oraz muzea browarów – w sezonie warto rezerwować wejścia z wyprzedzeniem.