Sanktuarium w Różanymstoku

Sanktuarium w Różanymstoku to późnobarokowa Bazylika Ofiarowania Najświętszej Maryi Panny i jedno z najważniejszych miejsc pielgrzymkowych Podlasia, położone ok. 5 km od Dąbrowy Białostockiej. Monumentalna, dwuwieżowa świątynia stoi w wiosce otoczonej polami, co robi duże wrażenie już z drogi. W środku czekają rokokowe ołtarze i czczony obraz Matki Bożej Różanostockiej, koronowany w 1981 roku.

Historia: od cudownego obrazu do bazyliki

Obraz Matki Bożej z Dzieciątkiem namalował w 1652 roku w Grodnie Jan Szretter. Kupił go Szczęsny Tyszkiewicz i powiesił w domowej sypialni. Od 21 listopada 1658 roku — w święto Ofiarowania NMP — zaczęto notować niezwykłe zjawiska, m.in. samoczynnie zapalającą się lampkę i zapach róż; komisja biskupia uznała ponad 30 z nich. W 1663 roku opiekę nad obrazem przejęli dominikanie z Sejn i wtedy miejscowość otrzymała nazwę Różanystok.

Obecną świątynię zaczęto wznosić w 1759 roku, a konsekrowano ją w 1785 roku; murowany klasztor ukończono w 1794 roku. Wzorem był kościół jezuitów w Grodnie. Po kasacie zakonu (1846) kościół w 1866 roku zamieniono na cerkiew, a w 1901 roku urządzono tu prawosławny monaster. W 1915 roku mniszki, uciekając przed frontem, wywiozły oryginalny obraz w głąb Rosji — nie wrócił. Nowy wizerunek, poświęcony przez papieża Piusa XI, wprowadzono do kościoła 8 września 1929 roku. Od 1919 roku sanktuarium prowadzą salezjanie.

Co zobaczyć

• Fasadę z dwiema wieżami — najlepiej widoczną z placu przed bazyliką,
• trzynawowe wnętrze na planie krzyża łacińskiego z rokokowymi ołtarzami,
• obraz Matki Bożej Różanostockiej w ołtarzu głównym, koronowany 28 czerwca 1981 roku przy udziale ok. 250 tys. wiernych,
• organy z 1925 roku z warszawskiej fabryki Wacława Biernackiego (32 głosy),
• teren dawnego klasztoru i ogrody wokół bazyliki.

Tytuł bazyliki mniejszej świątynia otrzymała w 1987 roku.

Msze i zwiedzanie (stan na październik 2026)

To czynny kościół, wstęp jest wolny. Msze w niedziele i uroczystości: 7:30, 9:00, 10:30, 12:00 i 16:00; w dni powszednie 6:30 i 18:00. W październiku 30 minut przed wieczorną Mszą odprawiane jest nabożeństwo różańcowe, a 13. dnia miesiąca (maj–październik) — nabożeństwo fatimskie. Grupy mogą zamówić zwiedzanie bazyliki z przewodnikiem; na miejscu są toalety i sklepik z pamiątkami. Na spokojne obejrzenie wnętrza i otoczenia wystarczy 45–60 minut.

Kiedy przyjechać

Najwięcej pielgrzymów przyjeżdża na uroczystości odpustowe — już w 1923 roku na odpust Zielonych Świątek przybył tu nuncjusz apostolski z sekretarzem, ks. Giovannim Battistą Montinim, późniejszym papieżem Pawłem VI. Jeśli wolisz ciszę, wybierz dzień powszedni poza sezonem. Warto znać stały rytm sanktuarium: od 15. do 23. dnia każdego miesiąca trwa nowenna do Matki Bożej Różanostockiej, w drugą sobotę miesiąca — Różanostocki Wieczernik Modlitwy, a od maja do września kaplica adoracji jest otwarta od poniedziałku do soboty w godz. 7:30–18:30.

Dojazd

Różanystok leży na trasie kolejowej Białystok – Suwałki: pociągi osobowe zatrzymują się na stacji Różanystok, ok. 800 m od sanktuarium, a pospieszne w Dąbrowie Białostockiej (ok. 5 km). Samochodem z Białegostoku jedź drogą nr 673 w stronę Dąbrowy Białostockiej i skręć w Nierośnie lub Brzozowie; od strony drogi nr 8 zjedź w Suchowoli na drogę nr 670. Z Warszawy to ok. 250 km.

W okolicy

Różanystok bywa przystankiem pielgrzymek jadących dalej do Wilna. Blisko są inne podlaskie sanktuaria: Sokółka, Lipsk, Krasnybór, Studzieniczna i Krypno.