Sanktuarium Matki Bożej w Studzienicznej

Sanktuarium Matki Bożej w Studzienicznej to najważniejsze miejsce pielgrzymkowe Ziemi Augustowskiej – drewniany kościół i biała kaplica na dawnej wyspie jeziora Studzienicznego, ok. 10 km od centrum Augustowa. Warto tu przyjechać nie tylko z powodów religijnych: to spokojne miejsce nad wodą, z ponad 250-letnią historią kultu, pamiątkami wizyty Jana Pawła II i pomnikowymi drzewami. Sanktuarium jest też celem popularnego rejsu statkiem z Augustowa.

Historia sanktuarium w Studzienicznej

Kult maryjny na wyspie jeziora Studzienicznego poświadczony jest od ok. 1728 roku, gdy czczono tu kopię obrazu Matki Bożej Częstochowskiej. W 1772 roku osiadł na wyspie pustelnik Wincenty Morawski, dawny oficer, który zbudował drewnianą kapliczkę i zabiegał w Rzymie o odpusty. Nazwa miejscowości pochodzi od studni przy kaplicy – jej wodzie przypisywano właściwości lecznicze.

Pierwszy drewniany kościół powstał w 1786 roku, obecny drewniany kościół Matki Bożej Szkaplerznej – w 1847 roku, a murowana kaplica na wyspie zastąpiła drewnianą w 1872 roku. Pod koniec XIX wieku wyspę połączono z lądem groblą. W XIX wieku na odpusty przychodziło nawet kilkadziesiąt tysięcy wiernych, a uroczystości miały także wymiar patriotyczny. 17 września 1995 roku obraz koronowano, a w czerwcu 1999 roku sanktuarium odwiedził Jan Paweł II – upamiętnia to pomnik z 2000 roku przy kaplicy.

Co zobaczyć

• Kaplicę Matki Bożej na dawnej wyspie, z cudownym obrazem – dochodzi się do niej groblą wśród drzew,
• drewniany kościół z 1847 roku i dzwonnicę z ok. 1820 roku,
• pomnik Jana Pawła II przy kaplicy,
• pomnikowe drzewa: jesion (ok. 3,5 m obwodu) i dąb (ponad 5 m obwodu) na terenie sanktuarium,
• XIX-wieczny cmentarz parafialny w pobliżu.

Na spokojne zwiedzanie wystarczy 30–45 minut; dłużej, jeśli połączysz je ze spacerem nad jeziorem.

Tradycyjne odpusty przypadają m.in. w Zesłanie Ducha Świętego i na św. Anny (26 lipca). Aktualny porządek mszy sprawdź na stronie sanktuarium lub diecezji ełckiej – godziny różnią się latem i poza sezonem. Podczas nabożeństw nie zwiedzaj wnętrz.

Kiedy przyjechać

Najwięcej życia jest tu od maja do września, gdy przypływają statki z Augustowa, a nad jeziorem działają ośrodki w Przewięzi. Na odpusty zjeżdżają tłumy pielgrzymów – jeśli szukasz ciszy, wybierz zwykły dzień tygodnia. Jesienią i zimą sanktuarium jest spokojne, a spacer groblą wśród starych drzew ma swój urok; pamiętaj tylko, że statki wtedy nie kursują i trzeba przyjechać samochodem albo rowerem.

Rejs do Studzienicznej

Żegluga Augustowska prowadzi z Augustowa trasę „papieską” do Studzienicznej przez śluzę Przewięź (ok. 3 h, z postojem przy sanktuarium) – bilet 90 zł, dzieci 7–12 lat 60 zł (stan na październik 2026). W październiku kursy są już pojedyncze, zimą statki nie pływają.

Informacje praktyczne (stan na październik 2026)

• Wstęp: wolny.
• Adres: Studzieniczna 10, 16-300 Augustów (Studzieniczna jest częścią miasta).
• Dojazd: samochodem lub rowerem drogą z Augustowa przez Przewięź w kierunku Płaskiej; latem także statkiem. Przy sanktuarium jest parking.
• Dla kogo: rodziny, spacerowicze, rowerzyści; grobla i alejki są płaskie.

W okolicy

• Śluza Przewięź na Kanale Augustowskim (ok. 1 km),
• jezioro Białe Augustowskie i ośrodki w Przewięzi,
• dalsze śluzy kanału w Puszczy Augustowskiej,
• centrum Augustowa z portem żeglugi.