Rynek w Prudniku

Prostokątny Rynek w Prudniku wytyczono za pomocą „sznura flamandzkiego" — średniowiecznej miary, według której plac ma powierzchnię dokładnie jednego morga. Pośrodku stoi ratusz z wieżą o wysokości 63 m, a w trzech narożnikach barokowe monumenty: kolumna maryjna z 1694 roku, najstarsza fontanna Śląska Opolskiego z 1696 roku i figura św. Jana Nepomucena z 1733 roku. To dobry punkt startu do poznawania jednego z najstarszych miast regionu, lokowanego na prawie magdeburskim w 1279 roku.

Historia: ogień, królowie i kapsuła czasu

Nazwa placu pojawia się w dokumentach w 1481 roku. Pierwszy, drewniany ratusz spalili Szwedzi w 1627 roku, a kolejny budynek niszczyły pożary w latach 1650, 1653, 1735 i 1779. Ten ostatni wybuchł 28 lutego 1779 roku po austriackim ostrzale w czasie wojny o sukcesję bawarską — spłonęło prawie całe miasto, a do gaszenia zabrakło wody, bo od dwóch miesięcy nie padało. Obecny ratusz według projektu architekta Thomasa ze Świdnicy ukończono w październiku 1782 roku dzięki pieniądzom Fryderyka II; przypomina o tym marmurowa tablica nad drzwiami wieży. Sześć lat później w ratuszu nocował król pruski Fryderyk Wilhelm II, a na jego cześć wydano bal.

W latach 1840–1842 ratusz podwyższono o półtorej kondygnacji, a w 1856 roku wieżę o kolejne piętro. Nalot w marcu 1945 roku zniszczył północną pierzeję i większość zabudowy śródrynkowej, a na przełomie lat 50. i 60. wiele starych kamienic rozebrano; nową zabudowę wzniesiono w latach 1959–1963. Ratusz ocalał. W 2000 roku z kuli na iglicy wieży wyjęto zalutowaną kapsułę z dokumentami z 1842 roku, monetami, gazetą i kawałkiem ptasiej kości — oryginał trafił do Muzeum Ziemi Prudnickiej, a na wieżę wróciła kopia i nowa kapsuła.

Co zobaczyć

• Kolumna maryjna (narożnik północno-zachodni) — ufundowana z zapisu notariusza Piotra Ortmana na pamiątkę ofiar dżumy z 1625 roku, zaprojektowana przez Johanna Melchiora Österreicha na wzór kolumny z monachijskiego Marienplatz; z piaskowca i marmuru, z medalionami świętych na cokole.
• Fontanna Habsburgów (narożnik północno-wschodni) — w piaskowcowej misie atlanci dźwigają muszlę, a całość wieńczy dwugłowy orzeł z koroną.
• Figura św. Jana Nepomucena (narożnik południowo-wschodni) — z chronogramami i inskrypcjami modlitw o ochronę miasta.
• Kamienica Weidingera z 1769 roku (Rynek 2), jedna z kamienic wpisanych do rejestru zabytków.

Ciekawostki

• W grudniu 1756 roku na Rynku powieszono za dezercję polskiego szlachcica Mateusza Kutkowskiego.
• Na przełomie maja i czerwca 1945 roku grupa Czechów wywiesiła na ratuszu czechosłowacką flagę, ogłaszając przyłączenie miasta do Czechosłowacji; przepędzili ich polscy żołnierze, bez jednego strzału.
• W 2004 roku ratusz wyróżniono w konkursie Narodowego Instytutu Dziedzictwa „Zabytek Zadbany".

Tripto podpowiada

Rynek jest dostępny przez całą dobę, a obejście czterech pierzei z monumentami zajmuje około pół godziny. Ratusz nie jest siedzibą burmistrza — działają w nim m.in. urząd stanu cywilnego i biuro Euroregionu Pradziad. Po spacerze dojdź do Wieży Woka, dawnej wieży zamkowej nazwanej od Woka z Rożemberka, uważanego za założyciela miasta.