Unikatowe rondo w Krynkach

Kierowcy, którzy pierwszy raz wjeżdżają do Krynek, często robią na placu Jagiellońskim kilka okrążeń, zanim trafią we właściwą ulicę. Od ronda w centrum tego niewielkiego miasteczka przy granicy z Białorusią odchodzi promieniście aż 12 ulic – tyle samo, ile od paryskiego placu Charles'a de Gaulle'a z Łukiem Triumfalnym. W Polsce drugiego takiego układu nie ma.

Historia: miasto zaprojektowane od nowa

Obecny układ powstał po pożarach, które w 1775 roku strawiły dużą część zabudowy. Z inicjatywy podskarbiego nadwornego litewskiego Antoniego Tyzenhauza Krynki zaprojektowano na nowo, a autorem planu był włoski architekt Giuseppe de Sacco. W centrum wytyczono sześcioboczny rynek, z którego rozchodziło się 12 ulic. Przy rynku stanęły ratusz, hala targowa, austerie (zajazdy) i domy kupieckie.

Rynek działał do II wojny światowej. W latach 60. XX wieku brukowany plac zamieniono w park, a wokół niego poprowadzono jezdnię – tak powstało rondo, które jest dziś największą osobliwością miasta. Krynki przed wojną były w dużej mierze żydowskim miasteczkiem, a ślady tej wielokulturowości widać przy ulicach odchodzących od placu.

Dwanaście promieni

Od ronda odchodzą ulice: Garbarska, Wojska Polskiego, 1 Maja, Cerkiewna, Rynkowa, Legionowa, gen. Bema, 11 Listopada, Józefa Piłsudskiego, Sokólska, Kościelna i Grochowa. Wiele z nich prowadzi do zabytków:

• ulicą Cerkiewną dojdziesz do cerkwi Narodzenia NMP,
• Kościelną – do kościoła św. Anny,
• od Garbarskiej – do ruin Wielkiej Synagogi,
• przy Piłsudskiego stoi tzw. Synagoga Kaukaska,
• za ulicą Legionową leży rozległy cmentarz żydowski z ponad 3 tys. macew.

Tripto podpowiada

Rondo jest dostępne przez całą dobę i bezpłatnie; zaparkuj przy placu i obejdź park pieszo, licząc wyloty ulic – zajmie to kwadrans. Najlepiej potraktować plac jako punkt startowy spaceru po zabytkach Krynek na godzinę lub dwie. Jeśli jedziesz samochodem, przed wjazdem sprawdź na mapie, który z dwunastu wylotów jest twój. Krynki leżą w powiecie sokólskim, a w okolicy warto odwiedzić tatarskie Kruszyniany z drewnianym meczetem i mizarem.

Najczęstsze pytania

Ile ulic odchodzi od ronda w Krynkach?

Od ronda na placu Jagiellońskim odchodzi promieniście 12 ulic, tyle samo co od paryskiego placu Charles'a de Gaulle'a. W Polsce drugiego takiego układu nie ma.

Dlaczego rondo w Krynkach ma 12 wylotów?

To pozostałość planu miasta zaprojektowanego na nowo po pożarach z 1775 roku z inicjatywy Antoniego Tyzenhauza, według projektu Giuseppe de Sacco. Z sześciobocznego rynku rozchodziło się 12 ulic, a w latach 60. XX wieku plac zamieniono w park otoczony jezdnią i tak powstało rondo.

Jak przejechać przez rondo w Krynkach samochodem?

Przed wjazdem sprawdź na mapie, który z dwunastu wylotów prowadzi tam, dokąd jedziesz, bo kierowcy często robią kilka okrążeń, zanim trafią we właściwą ulicę. Najprościej zaparkować przy placu i obejrzeć rondo pieszo.

Gdzie zrobić najlepsze zdjęcia ronda w Krynkach?

Najlepiej obejść park w środku ronda pieszo i fotografować kolejne wyloty ulic, licząc je po drodze; spacer zajmuje około kwadransa. Rondo jest dostępne przez całą dobę i bezpłatnie.

Co zobaczyć w Krynkach w pobliżu ronda?

Ulicą Cerkiewną dojdziesz do cerkwi Narodzenia NMP, Kościelną do kościoła św. Anny, od Garbarskiej do ruin Wielkiej Synagogi, a za Legionową leży cmentarz żydowski z ponad 3 tys. macew. Na spacer po zabytkach Krynek zaplanuj godzinę lub dwie.