Pałac w Patrykozach

Pałac w Patrykozach stoi „dosłownie w szczerym polu” – tak opisali go uczestnicy wycieczki absolwentów SGGW, którzy nazwali go perłą południowego Podlasia. Neogotycka rezydencja z ośmioboczną wieżą i herbem Lubicz w szczycie powstała w latach 1823–1843 dla generała Teodora Karola Szydłowskiego. Po latach grabieży, przerwanych odbudów i ruiny wróciła do dawnego wyglądu dopiero po 2003 roku.

Historia: generał, ksiądz i restauratorzy

Wieś ma długą metrykę – w 1673 roku należała do starosty warszawskiego i referendarza koronnego Jana Dobrogosta Krasińskiego. Pałac zbudowano według projektu Franciszka Jaszczołda na zlecenie generała Szydłowskiego, który po stłumieniu powstania listopadowego osiadł w Patrykozach. Po jego śmierci majątek przejął bratanek Antoni Szydłowski, który po pewnym czasie go sprzedał. Pałac przechodził z rąk do rąk, a tuż przed II wojną światową kupił go ksiądz Solnicki.

Po wojnie spadkobierca księdza sprzedał gminie dwie trzecie własności. Bez nadzoru budynek był rozkradany i niszczał. W latach 80. podjęto decyzję o odbudowie i do 1989 roku wykonano sporo prac rekonstrukcyjnych, ale zabrakło pieniędzy. W latach 90. posiadłość kupiła znana warszawska rodzina restauratorów Gesslerów; i te prace przerwano z braku środków, a pałac znów popadał w ruinę. Przełom nastąpił w 2003 roku, gdy obiekt kupił Maurycy Zając – kolejne lata przyniosły rekonstrukcję i przywracanie historycznego wyglądu.

Na co zwrócić uwagę

• Herb Lubicz w prostokątnym szczycie obok ośmiobocznej wieży – znak rodu Szydłowskich.
• Neogotycki detal – sterczyny, blanki i ostrołukowe okna, typowe dla mody na angielski gotyk w pierwszej połowie XIX wieku.
• Okrągła baszta i przeszklona weranda od strony ogrodu.
• Park – część zespołu pałacowego wpisanego do rejestru zabytków razem z pałacem.

Tripto podpowiada

Patrykozy leżą w gminie Bielany w powiecie sokołowskim w województwie mazowieckim. Pałac jest własnością prywatną – oglądaj go z zewnątrz i nie wchodź na teren bez zgody właściciela. Grupy zorganizowane bywały tu oprowadzane po wcześniejszym umówieniu, więc jeśli zależy ci na wnętrzach z odtworzonymi piecami, kominkami i drewnianymi schodami, spróbuj skontaktować się z właścicielem z wyprzedzeniem. Na przystanek z zewnątrz wystarczy 15–20 minut.