Muzeum Młynarstwa w Osiecznej

Na wzgórzu przy drodze z Osiecznej do Leszna od ponad 250 lat stoją obok siebie trzy drewniane koźlaki. Dwa najstarsze pochodzą z 1761 i 1763 roku, a operator muzeum przekonuje, że to jedyne miejsce w Polsce z trzema oryginalnymi XVIII-wiecznymi wiatrakami w jednym zespole. Muzeum Młynarstwa i Rolnictwa otworzyła tu w 2012 roku rodzina Jankowskich.

Historia: z Rydzyny do Osiecznej

Wiatraki to pozostałość po grupie kilkunastu młynów, które stały na wzgórzu zwanym Szubienicą. Już w 1580 roku przedmieście Osiecznej płaciło podatek od trzech wiatraków. Rodzina Jankowskich prowadziła wcześniej, od 2004 roku, muzeum w wiatraku „Józef" w Rydzynie, a w 2012 roku przeniosła zbiory tutaj. Ekspozycje mieszczą się w dwóch wiatrakach muzealnych, „Franciszku" i „Józefie-Adamie". Trzeci wiatrak, „Leon", należy do prywatnego właściciela.

Wzgórze ma też historię wojenną. 11 stycznia 1919 roku, w czasie powstania wielkopolskiego, powstańcy z Krzywinia, Śmigla i Osiecznej zajęli pozycje przy wiatrakach. Odparli tu atak niemieckiego Grenzschutzu, który miał ze sobą działa polowe i karabiny maszynowe. Starcie przeszło do historii jako bitwa pod wiatrakami.

Co zobaczyć

• Wiatrak z 1763 roku — wnętrze z zachowanymi bez większych zmian maszynami i urządzeniami młyńskimi.
• Wiatrak z 1761 roku — zbiory poświęcone dawnemu rolnictwu: narzędzia, sprzęty, stroje i sztuka ludowa, głównie z południowej Wielkopolski.
• Kilka tysięcy eksponatów, w tym kolekcja dawnych narzędzi ciesielskich.
• Teren wokół wiatraków — dawne maszyny rolnicze, miniaturowa kopia młyna wodnego, zagroda z owcami i kawiarenka z produktami regionalnymi.

Ciekawostki

Muzeum prowadzi warsztaty, jakich — jak zapewnia — nie ma nigdzie indziej w kraju. Uczestnicy uruchamiają mały koźlak typu gospodarczego i ustawiają go do wiatru, a jeśli pogoda pozwala, mielą w nim zboże. Potem z tej mąki wyrabiają chałkę i bułki i pieką je w piecu chlebowym. Inne programy to wypiek podpłomyków, robienie ziołowego mydła czy sosnowej „ryczki", czyli taboretu. Każdy warsztat trwa około 2,5 godziny.

Tripto podpowiada

Muzeum jest prywatne i oprowadzają po nim przewodnicy. Ze strony muzeum nie wynika, czy w danym dniu można wejść bez zapowiedzi, dlatego przed przyjazdem zadzwoń (tel. 601 567 032) i ustal termin, zwłaszcza jeśli chcesz zobaczyć pokaz lub warsztaty. Muzeum stoi przy ul. Leszczyńskiej 9c w Osiecznej, przy drodze wojewódzkiej nr 432 Leszno – Śrem. Na miejscu jest monitorowany parking i stojaki na rowery. Na zwiedzanie zarezerwuj 1–1,5 godziny. Osieczna leży nad Jeziorem Łoniewskim, nad którym stoi zamek, więc latem wizytę łatwo połączyć z odpoczynkiem nad wodą. Niedaleko, w Rydzynie, stoi wiatrak „Józef", w którym zaczynało się to muzeum.