Muzeum Diecezjalne w Sandomierzu

Muzeum Diecezjalne w Sandomierzu mieści się w Domu Długosza – późnogotyckim budynku z 1476 roku, ufundowanym przez kronikarza Jana Długosza tuż obok katedry. Najcenniejszym obrazem kolekcji jest „Matka Boska z Dzieciątkiem i św. Katarzyną Aleksandryjską” Łukasza Cranacha Starszego. Ekspozycja zachowała przedwojenny, kolekcjonerski charakter, więc zwiedzanie przypomina wizytę w dawnym gabinecie sztuki.

Dom Długosza: historia budynku

Budynek wzniósł w 1476 roku dla księży mansjonarzy mistrz Jan z Krakowa, a inwestorem był Jan Długosz. Nad południowym portalem, od strony katedry, widnieje tablica erekcyjna z herbem Wieniawa i datą budowy. Ceglaną elewację zdobią romby ułożone z ciemniejszej, wypalanej cegły zwanej zendrówką. W XIX wieku, po rozwiązaniu zgromadzenia mansjonarzy, dom popadł w ruinę. W latach 1934–1936, z inicjatywy biskupa Włodzimierza Jasińskiego, przeprowadzono jego gruntowną restaurację na potrzeby muzeum; z XV wieku zachował się układ pomieszczeń i schody wykonane w grubości muru.

Historia muzeum

Muzeum powołano w 1902 roku z inicjatywy ks. Józefa Rokosznego. Ekspozycję w Domu Długosza otwarto uroczyście 27 października 1937 roku – na zaproszenie biskupa Jana Kantego Lorka urządził ją dr Karol Estreicher jun., ówczesny asystent historii sztuki Uniwersytetu Jagiellońskiego, a nad całością czuwał ks. Edward Górski. Duża część zbiorów pochodzi z kolekcji ks. Jana Wiśniewskiego.

Ciekawostki: obraz Cranacha

Obraz Cranacha (ok. 1518–1520) kupił w 1911 roku ks. Jan Wiśniewski, a w 1936 roku trafił on do muzeum. Za dzieło Cranacha uznano go dopiero w 1937 roku, podczas konserwacji prowadzonej przez krakowskiego konserwatora Wacława Szymborskiego. W 1940 roku Niemcy wywieźli obraz do Berlina; do Sandomierza wrócił w 1947 roku.

Co zobaczyć

• Obraz Łukasza Cranacha Starszego z Madonną, Dzieciątkiem i św. Katarzyną podającą kiść winogron.
• Rękawiczki tradycyjnie przypisywane królowej Jadwidze.
• Gotyckie i barokowe obrazy, rzeźby i rzemiosło artystyczne z kościołów diecezji.
• Księgi drzewne, instrumenty muzyczne i pamiątki dawnego Sandomierza.

Tripto podpowiada

Od 16 października do 30 kwietnia muzeum jest otwarte od wtorku do soboty w godz. 9:00–15:30, w niedziele i święta 13:30–15:30 (ostatnie wejście 15:00). Od 1 maja do 15 października – od wtorku do soboty 9:00–16:30, w niedziele i święta 13:30–16:30. Ceny biletów nie są publikowane na stronie, warto je sprawdzić telefonicznie: +48 15 833 26 70. Na zwiedzanie wystarczy ok. godziny. Muzeum stoi przy ul. Długosza 9, kilkadziesiąt metrów od katedry, więc łatwo połączyć obie wizyty w jednym spacerze po Wzgórzu Katedralnym.