Kościoły i klasztory
Kościół Św. Stanisława w Żarkach
O miejscu
Na wzgórzu Laskowiec, na jurajskim garbie niedaleko centrum Żarek, stoi uporządkowana ruina kościoła św. Stanisława. Murowaną świątynię wzniesiono po 1763 roku z łamanego wapienia, w miejscu drewnianej kaplicy — podobno właśnie tutaj pierwotnie leżały Żarki.
Miasteczko, które zostało wzgórzem
Kościół był niewielki, jednonawowy, z trzema ołtarzami i dwoma wejściami; obok, zgodnie z dawnym zwyczajem, działał cmentarz. Od połowy XIX wieku świątynia popadała w ruinę, aż w latach 80. XX wieku staraniem Towarzystwa Przyjaciół Żarek zabezpieczono ją jako trwałą ruinę. Przy okazji prac odkryto pochówki z XV wieku; istnieją też tezy, że wzgórze było wcześniej miejscem kultu, a później służyło celom grzebalnym.
Legenda rycerza i lipa Babka
Podanie ludowe głosi, że świątynię ufundował bogaty rycerz jako wotum za szczęśliwy powrót z wyprawy wojennej. Do tego dochodzi około 500-letnia lipa Babka — żywa, choć już mocno przechylona, traktowana dziś jako osobna atrakcja wzgórza.
W praktyce
Teren jest dostępny bezpłatnie przez całą dobę, przy drodze do Jaworznika (ul. Strażacka) czeka bezpłatny parking i drewniane stoły. Ze wzgórza rozciąga się daleka panorama; na wizytę zaplanuj 20–30 minut i połącz ją z pobliskim Starym Młynem w Żarkach.
50.6151, 19.3818
Co warto zobaczyć
- Świątynia wzniesiona po 1763 roku z łamanego wapienia
- Prawdopodobne pierwotne miejsce lokacji Żarek
- Pochówki z XV wieku odkryte w latach 80. XX wieku
- Konserwacja jako trwała ruina staraniem Towarzystwa Przyjaciół Żarek
- Lipa Babka licząca około 500 lat
- Bezpłatny dostęp przez całą dobę i panorama z wzgórza
Atrakcje w pobliżu
Śląskie
Geopark Północnej Jury
Śląskie
0.0 km
Rozwijany obszar geoturystyczny Jury: wapienne ostańce, jaskinie, źródła, zamki i szlaki przez siedem gmin północnej Wyżyny Krakowsko-Częstochowskiej.
Śląskie
Kuesta Jurajska
Śląskie
0.0 km
Stromy skalny próg Jury (ok. 70 m) pod Żarkami: wapienie Wyżyny Częstochowskiej nad doliną Warty, punkt widokowy Laskowiec i ruiny kościoła św. Stanisława.
Śląskie
Lipa Babka w Żarkach
Śląskie
0.3 km
Pomnik przyrody z Żarek na Jurze: lipa drobnolistna licząca ponad 500 lat, z zachowaną tylko 1/3 pnia, wciąż żywa. Według legendy odpoczywał pod nią Jan III Sobieski.
Śląskie
Stodoły w Żarkach
Śląskie
1.4 km
Zespół kamienno-ceglanych stodół w centrum Żarek z przełomu XIX i XX wieku, odbudowany po pożarze 1938 roku, dziś z targowiskiem i jarmarkami.
Śląskie
Stary Młyn - Muzeum Dawnych Rzemiosł w Żarkach
Śląskie
1.6 km
Muzeum Dawnych Rzemiosł w stuletnim młynie w Żarkach, otwarte w 2015 roku. Interaktywna wystawa o pięciu rzemiosłach i Szlak Zabytków Techniki.
Śląskie
Kościół Św. Szymona w Żarkach
Śląskie
1.7 km
Fara Żarek z lat 1518–1522, fundacja kasztelana Marcina Myszkowskiego: trzy dzwony na wieży, zabytkowe 21-głosowe organy i późnobarokowe ołtarze przy Starym Rynku.
Śląskie
EtnoJura w Żarkach
Śląskie
1.7 km
EtnoJura w Żarkach: rodzinne warsztaty rękodzieła z drewna, siana i wikliny dla dzieci, dorosłych i grup na Jurze.