Dwór w Żytnie

W XIX wieku bywali tu ponoć Henryk Sienkiewicz i Jacek Malczewski, po wojnie uczyły się tu dzieci ze wsi, a potem budynek przez lata popadał w ruinę. Dwór w Żytnie – klasycystyczna rezydencja z 1819 roku z czterokolumnowym portykiem doryckim – po gruntownej odbudowie znów przyjmuje gości, tym razem jako butikowy hotel z restauracją i blisko 4-hektarowym parkiem. Leży w gminie Żytno w powiecie radomszczańskim, wśród lasów nad doliną Pilicy.

Historia: od salonu Siemieńskich do hotelu

Dwór należał do rodu Siemieńskich, który ufundował także stojący we wsi neogotycki kościół. Dzisiejsi gospodarze łączą rezydencję z osobą Jana Nepomucena Siemieńskiego i przypominają, że w XIX i na początku XX wieku działał tu salon towarzyski. Wśród gości wymieniają Henryka Sienkiewicza, Jacka Malczewskiego, bł. Wandę Malczewską i rodzinę generała Andersa – to przekaz obecnych właścicieli, nie potwierdzony w innych dostępnych źródłach.

Po II wojnie światowej w dworze mieściła się szkoła podstawowa, później budynek stopniowo niszczał. Dwór wpisano do rejestru zabytków 27 grudnia 1967 roku, a park – 19 lipca 1995 roku. Odbudowę i adaptację na cele turystyczno-kulturalne sfinansowano m.in. z Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Łódzkiego na lata 2014–2020; w 2020 roku prace były w końcowej fazie.

Co zobaczysz

• Fasadę z portykiem – cztery kolumny doryckie i trójkątny przyczółek; dekoracja rzeźbiarska portyku nawiązuje do pochwały życia wiejskiego. Najlepsze ujęcie jest od strony podjazdu.
• Zabytkowy park o powierzchni prawie 4 ha, z alejkami i starodrzewem.
• Odnowione wnętrza – salę błękitną, kredensową i francuską, biblioteczkę i kawiarnię, w których działa restauracja.
• Ogród i zielnik obok dworu, z którego kuchnia czerpie warzywa i zioła.

To nie jest muzeum: nie ma tu ekspozycji ani zwiedzania z przewodnikiem. Dwór poznasz jako gość restauracji lub hotelu.

W okolicy

• Neogotycki kościół w Żytnie z lat 1860–1874 z dwuwieżową fasadą, zaprojektowany przez Stanisława Gołębiowskiego.
• Rezerwat Dębowiec – około 47 ha lasu grądowego z lipą szerokolistną i dębami; rośnie tu 355 gatunków roślin.
• Żółty szlak z Ewiny, miejsca bitwy partyzanckiej z września 1944 roku, do Maluszyna z kościołem i zespołem pałacowym.
• Kaplica ariańska w Silniczce i dolina Pilicy z trasami rowerowymi.

Tripto podpowiada

Restauracja, bar i kawiarnia są czynne codziennie w godz. 12:00–21:00 (stan na październik 2026) – to najprostszy sposób, by zobaczyć dwór od środka bez noclegu. Hotel ma 20 pokoi, a przez cały rok udostępnia gościom rowery i kije do nordic walking; naprzeciwko dworu działa stadnina koni. Adres to ul. Konopnickiej 92, około 45 km od Częstochowy i 35 km od autostrady A1. Najwygodniej dojechać samochodem, bo komunikacja publiczna w tej części powiatu jest skromna. Jeśli chcesz tylko przejść się po parku, zapytaj wcześniej w recepcji, czy to możliwe.