Kościół św. Leonarda w Wojniczu

Kilka minut od zjazdu z autostrady A4, przy ul. św. Leonarda w Wojniczu, stoi niewielki drewniany kościół z gontowym dachem i wieżyczką na sygnaturkę. Przez wieki był kościołem szpitalnym, przy którym mieszkali ubodzy, a w jego ołtarzu znajdują się obrazy z renesansowego tryptyku, które parafia przypisuje Stanisławowi Tarczowskiemu i datuje na około 1560 rok. To jeden z przystanków małopolskiego Szlaku Architektury Drewnianej.

Historia: kościół przy szpitalu dla ubogich

Według parafii św. Wawrzyńca kościół stał w tym miejscu już w 1209 roku, a anonimowe zapiski wydane w 1904 roku mówią nawet o pierwszej świątyni z około 1112 roku. Pewniejsze są późniejsze dokumenty: przy kościele św. Leonarda działał szpital dla ubogich, wspomniany w dokumencie biskupa Jana Lutkowica z 1465 roku. Miał własne gospodarstwo, konie, krowy i ziemię uprawną, a w 1508 roku przebywało w nim dwunastu ubogich. Duszpasterstwo sprawowała kapituła wojnicka, a kościół miał prawa prepozytury szpitalnej.

Obecny budynek wzniesiono lub przebudowano w XVII wieku; VisitMałopolska datuje go nawet na drugą połowę XVI wieku i podkreśla, że przetrwał niemal bez zmian. W latach 1892–1893 kościół gruntownie wyremontowano i oszalowano, a w latach 2014–2015 odnowiono dach, elewacje i kamienno-żelazne ogrodzenie oraz urządzono drogę procesyjną.

Co zobaczyć

• Bryła — konstrukcja zrębowa, jedna nawa z przedsionkiem od zachodu, trójbocznie zamknięte prezbiterium z zakrystią od północy i stromy dach z wieżyczką na sygnaturkę zwieńczoną latarnią.
• Wnętrze — nad nawą pozorne sklepienie kolebkowe, nad prezbiterium płaski strop.
• Ołtarz główny w stylu neorenesansowym z końca XIX wieku: w polu środkowym Nawiedzenie św. Elżbiety, po bokach św. Helena i św. Katarzyna, w zwieńczeniu św. Leonard. Parafia uznaje obrazy za oryginały Tarczowskiego, VisitMałopolska pisze o kopiach XVI-wiecznych dzieł — warto przyjrzeć się im samemu.
• Ołtarze boczne z obrazami Miłosierdzia Bożego i św. Kingi.
• Dzwon z 1655 roku, odlany przez ludwisarza Baltazara Heroldta z Bratysławy.
• Kamienna figura Matki Bożej Wniebowziętej z 1889 roku, dzieło Adeodata Martyńskiego z Borzęcina, przy kościele.

Kiedy można wejść do środka (stan na październik 2026)

To kościół filialny bez stałych godzin zwiedzania, więc wnętrze najłatwiej zobaczyć podczas mszy: w dni powszednie o 8:00 (oprócz piątku) i w niedziele o 16:00 (poza wakacjami). Uwaga na sezon zimowy: od I Niedzieli Adwentu (29 listopada 2026) do końca Wielkiego Tygodnia wszystkie nabożeństwa z kościoła św. Leonarda przenoszone są do kolegiaty. Wstęp jest bezpłatny, a z zewnątrz kościół obejrzysz o każdej porze.

Tripto podpowiada

Wojnicz leży między Brzeskiem a Tarnowem, przy węźle Wojnicz na A4. Na obejrzenie kościoła z zewnątrz wystarczy kwadrans, z wnętrzem — pół godziny. Połącz wizytę z kolegiatą św. Wawrzyńca, głównym kościołem parafii, i krótkim spacerem po rynku; po drodze na wschód warto zatrzymać się w renesansowym Tarnowie.