Kościół św. Stanisława Biskupa i Męczennika w Świniarach

W wykazie świętopietrza z 1326 roku pojawia się wpis „Nicolaus, plebanus ecclesie de Swiniar” – to najstarsza pisana wzmianka o parafii w Świniarach. Dzisiejszy drewniany kościół św. Stanisława Biskupa stoi w tej wsi na Ponidziu, w gminie Solec-Zdrój, i łączy drewnianą nawę z murowaną wieżą, kaplicą i zakrystią. Wnętrze, według opisu gminy, jest wyjątkowo kolorowe, utrzymane głównie w stylu barokowym.

Historia i architektura

Drewniany kościół datowany jest na połowę XVII wieku. W XVIII stuleciu go rozbudowano: przedłużono nawę od zachodu i połączono z nią barokową wieżę, która wcześniej stała osobno. W 1874 roku od północy dostawiono murowaną kaplicę z przedsionkiem, a w 1902 roku od południa – przybudówkę z zakrystią i kruchtą.

Drewniana część to prostokątna nawa i węższe prezbiterium zamknięte trójbocznie, nakryte wspólnym dachem z barokową wieżyczką na sygnaturkę z XVIII wieku. Wieża ma murowaną dolną część z płycinami, podpartą masywnymi szkarpami, oraz drewniane górne kondygnacje pod łamanym, wielopołaciowym dachem z małą kopułką i krzyżem. Kościół wraz z ogrodzeniem wpisano do rejestru zabytków (nr A.68/1-2).

Co zobaczyć we wnętrzu

• Ołtarz główny – późnobarokowy, z rokokowymi ornamentami, barokowymi rzeźbami i krucyfiksem w scenie środkowej.
• Lewy ołtarz boczny z późnorenesansowym obrazem św. Anny Samotrzeć z początku XVII wieku i Matką Boską z Dzieciątkiem w sukience, na lustrzanym tle zdobionym rombami.
• Prawy ołtarz boczny z XVIII-wiecznym obrazem św. Stanisława w Piotrowinie.
• Ławki z XVIII wieku – na jednej herb Prus III, na drugiej herb Łabędź z panoplią – oraz rokokowy prospekt organowy na chórze wspartym na dwóch słupach.
• Ambonę i kamienną chrzcielnicę z XVIII wieku oraz malowany drewniany strop nad nawą.

Wokół kościoła

Na południowy wschód od świątyni stoi kamienna figura z 1694 roku, wzniesiona na pamiątkę ustanowienia Różańca: na słupie z wyrytymi napisami grupa rzeźb przedstawia Matkę Boską z Dzieciątkiem adorowaną przez św. Dominika i św. Katarzynę. Figurę uszkodzono w walkach w 1945 roku; po odnowieniu spięto ją klamrami, które widać do dziś. Do zespołu należą też ogrodzenie, przykościelny cmentarz i murowana plebania z 1890 roku, a dalej – XIX-wieczny cmentarz parafialny z kaplicą z 1884 roku.

Tripto podpowiada

To czynny kościół parafialny bez stałych godzin zwiedzania – z zewnątrz obejrzysz go zawsze, a do wnętrza najłatwiej wejść przed mszą lub po niej. Na kościół i figurę wystarczy 20–30 minut. Świniary leżą przy drodze krajowej nr 79 Kraków–Sandomierz, w Niecce Soleckiej, więc kościół łatwo dołączyć do pobytu w uzdrowisku Solec-Zdrój.