Browar Zamkowy w Raciborzu

W północnym skrzydle Zamku Piastowskiego w Raciborzu od ponad 160 lat warzy się piwo – a tradycja browaru książęcego przy zamku sięga XVI wieku. Browar Zamkowy to jeden z najstarszych czynnych browarów w Polsce i rzadka okazja, by zobaczyć produkcję piwa w budynku, który powstał na zgliszczach zamkowego skrzydła. Piwo fermentuje się tu w otwartych kadziach, jak przed wiekami.

Historia: od książęcej komory do pilznera

Piwowarstwo w Raciborzu jest stare jak samo miasto lokacyjne: pierwsza pisemna wzmianka pochodzi z 1293 roku, a rok później książę Przemysław nadał miastu prawo mili, czyli monopol na warzenie i wyszynk w promieniu mili od murów. Browar książęcy przy zamku pojawia się w źródłach w XVI wieku – w opracowaniach jako najwcześniejsze wymieniane są lata 1532 i 1567. Już w 1564 roku piwo pszeniczne i jęczmienne szynkowane w karczmach książęcych przynosiło 1200 talarów dochodu, a w zamkowych podziemiach działały dwa sklepione składy piwa.

Przełom nastąpił 19 stycznia 1858 roku: ogień spod panwi warzelnej strawił browar i przeniósł się na zamek. Odbudowa była błyskawiczna – kamień węgielny położono 10 czerwca, a już 8 października 1859 roku nowy browar ruszył w miejscu północnego i części zachodniego skrzydła zamku, wyposażony w nowoczesną maszynę parową. Po modernizacji z lat 1896–1897 zakład zatrudniał 55 osób pod okiem mistrza piwowarskiego Kaufmanna i zaczął warzyć piwo w stylu pilzneńskim.

Sekret dawnego piwa zamkowego

Na renomę raciborskiego piwa pracowało kilka rzeczy: jęczmień z dóbr książęcych, chmiel z Hallertau lub Żatca, a przede wszystkim woda ze źródeł w Oborze, doprowadzana drewnianym rurociągiem z odległości 6 km. Fermentacja wtórna trwała tu aż trzy miesiące w dębowych kufach w chłodnych piwnicach – inne browary górnośląskie dawno z tego zrezygnowały. Pod koniec XIX wieku w Raciborzu działało jeszcze 9 browarów, ale przed II wojną światową piwo warzył już tylko zamkowy.

Upadek i powrót

Po wojnie browar wznowił warzenie 15 czerwca 1945 roku, a potem przechodził przez kolejne państwowe zjednoczenia. W 1999 roku, po upadłości Browarów Górnośląskich, zakład zamknięto. W 2003 roku kupił go przedsiębiorca Jerzy Łazarczyk, który po remoncie i instalacji urządzeń z likwidowanego browaru w Tymbarku wznowił produkcję. Po przerwie w 2009 roku browar wrócił w 2010 roku pod nazwą Browar Zamkowy.

Tripto podpowiada

Zwiedzanie browaru odbywa się w wyznaczonych terminach po wcześniejszej rezerwacji przez oficjalną stronę – terminy, limity grup i ceny sprawdź przed przyjazdem, bo to czynny zakład produkcyjny. Zaplanuj pół dnia na cały kompleks: browar, Zamek Piastowski i gotycką kaplicę św. Tomasza Becketa z lat 1288–1293, nazywaną perłą śląskiego gotyku. Browar mieści się przy ul. Zamkowej 1, w kompleksie zamkowym na Ostrogu, nad Odrą.