Zapora w Solinie

Zapora w Solinie to najwyższa zapora w Polsce i jeden z symboli Bieszczadów: betonowa ściana o wysokości 82 m i długości 664 m spiętrza San, tworząc Jezioro Solińskie – największy pod względem pojemności zbiornik wodny w kraju. Spacer po koronie zapory z widokiem na jezioro i dolinę Sanu to obowiązkowy punkt wakacji nad „bieszczadzkim morzem”, a z przewodnikiem można zajrzeć do wnętrza konstrukcji i elektrowni.

Historia i liczby

Zaporę budowano w latach 1960–1968; elektrownia ruszyła w lipcu 1968 roku. Konstrukcja jest oparta o wzgórza Plasza i Jawor, waży około 2 mln ton i piętrzy wodę do wysokości ok. 60 m. Zbiornik ma pojemność około 500 mln m³ (w niektórych źródłach 472 mln m³), powierzchnię ok. 22 km² i długość ok. 26 km. Pod wodą zniknęły dawne zabudowania Soliny i kilka innych wsi, m.in. Teleśnica Sanna, Horodek i Sokole.

Elektrownia wodna należy do zespołu Solina-Myczkowce, dziś obsługiwanego przez PGE Energia Odnawialna. Po modernizacji z lat 2000–2003 ma moc 200 MW. Dwa z czterech hydrozespołów są odwracalne: gdy prądu potrzeba mniej, pompują wodę z niżej położonego Jeziora Myczkowskiego z powrotem do Jeziora Solińskiego, by w szczycie zapotrzebowania znów wytwarzać prąd. Ciekawostka: w 2015 roku na ścianie zapory powstał ekomural Przemysława Truścińskiego z bieszczadzką fauną i florą – obraz „namalowano”, czyszcząc fragmenty betonu.

Korona zapory

Po koronie zapory biegnie szeroki deptak – stąd najlepiej widać ogrom jeziora z jednej strony i dolinę Sanu w dole z drugiej. Latem i w weekendy bywa tu bardzo tłoczno; na spokojny spacer wybierz poranek lub wrzesień–październik. Niedaleko zapory znajduje się przystań, z której w sezonie wypływają statki wycieczkowe po jeziorze.

Zwiedzanie wnętrza zapory (stan na październik 2026)

Wnętrze zapory i elektrowni zwiedza się z przewodnikiem, od wtorku do soboty, w terminach widocznych w rezerwacji online. Zwiedzanie trwa 60–70 minut (film, weryfikacja, trasa w zaporze). Ważne zasady:

• dorośli muszą mieć dokument tożsamości ze zdjęciem,
• obowiązuje zakaz fotografowania i filmowania, nie wolno wnosić plecaków ani toreb (są szafki depozytowe),
• wszyscy chodzą w kaskach (w cenie biletu), w zaporze jest około 7°C – zabierz bluzę,
• przyjdź co najmniej 15 minut wcześniej do kasy Centrum Energii Odnawialnej przy głównej bramie elektrowni (Solina 61).

Ceny (od 10 maja 2026): w kasie normalny 47 zł, ulgowy 42 zł; online 43 zł i 38 zł (+1,80 zł opłaty serwisowej). Dzieci do 6 lat wchodzą bezpłatnie (online 1 zł). Grupy od 17 osób rezerwują e-mailowo. Kontakt: tel. +48 13 492 12 75, +48 605 442 511 (wt–sb 9:00–17:00), zwiedzanie.eos@gkpge.pl. Organizator zastrzega, że w wyjątkowych sytuacjach zwiedzanie może się nie odbyć.

Dojazd i parking

Solina leży w gminie Solina, ok. 45–50 km na południe od Sanoka (przez Lesko). Z Krakowa jedzie się zwykle około 4 godzin, z Rzeszowa ok. 2–2,5 godziny. Samochód zostaw na parkingach w Solinie i podejdź pieszo – na teren elektrowni nie wjedziesz autem.

W okolicy

• Kolej Gondolowa nad Soliną – dolna stacja Plasza stoi tuż przy zaporze; na górze wieża widokowa,
• rejsy po Jeziorze Solińskim z Soliny i Polańczyka,
• zapora w Myczkowcach i Jezioro Myczkowskie kilka kilometrów w dół Sanu.