Skansen w Chabówce

W Chabówce pod Rabką stoi ponad 100 historycznych pojazdów kolejowych, a część z nich wciąż jeździ – to największa w Polsce kolekcja zabytkowego taboru i jedno z niewielu miejsc, gdzie parowozy nie tylko się ogląda, ale też słyszy i czuje. W lipcu 2026 roku placówka, przez 33 lata znana jako Skansen Taboru Kolejowego, rozpoczęła nowy rozdział pod nazwą Parowozownia Chabówka. Dla rodzin i miłośników techniki to jeden z najciekawszych przystanków w drodze pod Tatry.

Historia: od węzła kolejowego do muzeum

Stację w Chabówce otwarto 16 grudnia 1884 roku i od początku działała tu parowozownia. Po otwarciu linii do Zakopanego w 1899 roku Chabówka stała się węzłem kolejowym. W styczniu 1945 roku wycofujące się wojska niemieckie zniszczyły dworzec i parowozownię; odbudowano je w 1947 roku. W okresie największego rozkwitu stacjonowało tu około 80 parowozów prowadzących pociągi do Krakowa, Nowego Sącza i Zakopanego.

Historyczny tabor zaczęto gromadzić w połowie lat 80. XX wieku, gdy parowozy znikały z rozkładów jazdy. Decyzję o utworzeniu placówki muzealnej podjęto w 1991 roku z inicjatywy Pawła Zaleskiego, naczelnika lokomotywowni w Suchej Beskidzkiej, a uroczyste otwarcie nastąpiło 11 czerwca 1993 roku. Skansen działał w strukturach PKP Cargo. W 2026 roku PKP S.A. i PKP Intercity powołały Fundację „Parowozownia Chabówka”, która przejmuje opiekę nad kolekcją; fundusz założycielski wyniósł 6,4 mln zł.

Co zobaczyć

Według danych PKP Intercity kolekcja liczy ponad 100 jednostek: 17 sprawnych pojazdów (w tym 3 czynne parowozy), 33 czekające na naprawy okresowe i 53 eksponaty statyczne. Na torach zobaczysz:

• parowozy – od ciężkich towarowych Ty2 i Ty42 po lokomotywy wąskotorowe,
• TKb-1479 z 1877 roku, uznawany za najstarszy zachowany parowóz w Polsce,
• lokomotywy elektryczne (m.in. z serii EU06, ET21, EU07) i spalinowe,
• wagony osobowe i towarowe, pługi odśnieżne oraz żurawie kolejowe,
• zaplecze techniczne: hale naprawcze, zabytkowy peron i urządzenia do obsługi parowozów, a w budynku administracyjnym – izbę pamiątek z dokumentami i drobnymi eksponatami.

Ciekawostki

Tabor z Chabówki grał w filmach – pojawił się m.in. w „Liście Schindlera” i „Katyniu”. Od 2004 roku placówka organizuje ogólnodostępne przejazdy z parowozem, a od 2005 roku w sierpniu odbywa się Parowozjada, parada czynnych lokomotyw parowych. W sezonie 2026 pociągi retro kursowały w wakacyjne niedziele i święta na trasie Chabówka – Rabka-Zdrój – Rabka Zaryte – Jordanów, z przerwą przewidzianą na zwiedzanie.

Tripto podpowiada

Na obejście ekspozycji zaplanuj 1,5–2 godziny, a jeśli łączysz zwiedzanie z przejazdem retro – pół dnia. Skansen leży przy stacji Chabówka, więc można tu dojechać pociągiem. Ekspozycja jest w dużej mierze plenerowa: weź wygodne buty i okrycie na deszcz. Ponieważ placówka właśnie zmienia zarządcę, godziny otwarcia, ceny biletów i terminy pociągów retro sprawdzaj przed wyjazdem w najnowszych komunikatach Parowozowni.