Rezerwat Śnieżycowy Jar

Rezerwat Śnieżycowy Jar to niewielki leśny wąwóz ze strumieniem w gminie Murowana Goślina, około 23 km na północ od Poznania, w którym każdej wiosny zakwitają tysiące śnieżyc wiosennych. To jedno z nielicznych stanowisk tej rośliny na Niżu Polskim i przyrodniczy fenomen Wielkopolski. Haczyk polega na tym, że rezerwat leży na czynnym poligonie wojskowym Biedrusko, więc zobaczysz go tylko w kilka wyznaczonych dni w roku.

Czym jest Śnieżycowy Jar

Rezerwat florystyczny utworzono w 1975 roku, aby chronić stanowisko śnieżycy wiosennej (Leucojum vernum) w żyznym lesie grądowym. Na początku obejmował nieco ponad 4 ha, później go powiększono, bo śnieżyce rozprzestrzeniły się na sąsiednie oddziały. Dziś ma ok. 9,3–9,5 ha (źródła podają różnie) oraz otulinę o podobnej powierzchni. Leży w leśnictwie Starczanowo, którym zarządza Nadleśnictwo Łopuchówko.

Ciekawostka: śnieżyce najpewniej nie są tu dziko od zawsze. Leśnicy zwracają uwagę, że na mapach sprzed ponad stu lat w tym miejscu nie było lasu, a w pobliskim oddziale zachowały się resztki fundamentów. Przyjmuje się, że roślinę posadził człowiek, prawdopodobnie pod koniec XIX wieku. Do rozprzestrzeniania cebulek przyczyniają się m.in. dziki rozkopujące wilgotną ziemię.

Co zobaczysz w czasie kwitnienia

Szczyt kwitnienia przypada zwykle na marzec, czasem przeciąga się na początek kwietnia, zanim drzewa wypuszczą liście. Białe, dzwonkowate kwiaty z żółto-zielonymi plamkami pokrywają dno i zbocza jaru, a obok rosną m.in. zawilec gajowy, ziarnopłon wiosenny i złoć żółta. W drzewostanie rośnie około 20 gatunków drzew i krzewów, m.in. dęby, klony i wiązy. Przez najcenniejszą część prowadzi drewniana kładka.

Śnieżyca jest rośliną chronioną i trującą. Nie zrywaj kwiatów, nie wykopuj cebulek i nie schodź z wyznaczonej drogi dla zdjęcia, bo deptanie niszczy młode rośliny.

Kiedy można wejść do rezerwatu

Rezerwat leży na terenie poligonu Biedrusko, używanego przez Centrum Szkolenia Wojsk Lądowych. Przez resztę roku obowiązuje zakaz wstępu. Wiosną nadleśnictwo, wojsko i gmina wyznaczają kilka weekendów udostępnienia. W 2026 roku były to 21–22 marca, 28–29 marca i 5–6 kwietnia, a każdy termin potwierdzano w czwartek do 15:00, zależnie od kwitnienia i ćwiczeń. Te daty już minęły. Terminy na 2027 rok pojawią się zapewne na przełomie lutego i marca w komunikatach Nadleśnictwa Łopuchówko.

Jak zwiedzać: trasa, ile czasu, dla kogo

W dniach otwarcia obowiązuje jednokierunkowa trasa z południa na północ przez kładkę, wyznaczona na mapie nadleśnictwa. Z dojściem od parkingów i z powrotem leśną drogą zaplanuj 2–3 godziny. Trasa jest dostępna także dla osób na wózkach i rodziców z wózkami, a rowery trzeba prowadzić. Kładka bywa bardzo śliska po deszczu lub odwilży, więc załóż porządne buty. Weź mapę, wodę i worek na śmieci, bo w lesie nie ma koszy ani punktów gastronomicznych. Wstęp nie wymaga biletu, ale pracownicy liczą odwiedzających.

Dojazd i parking

Nadleśnictwo wskazuje trzy miejsca do parkowania: przy lesie od strony Uchorowa, we wsi Starczanowo oraz przy lesie od strony Szymankowa. Osobny parking dla osób z niepełnosprawnościami leży przy ścieżce wyjściowej, a najlepiej dojechać do niego od Szymankowa. To droga szutrowa, po ulewach trudno przejezdna. Miejsc jest mało w stosunku do liczby chętnych, więc przyjedź rano. Parkuj tak, by nie blokować przejazdu służb.

W okolicy

Po wizycie warto zajrzeć do Murowanej Gośliny i pobliskiej Puszczy Zielonka, z licznymi szlakami pieszymi i rowerowymi. W Puszczy Zielonce leży Dziewicza Góra z wieżą obserwacyjną, dobrą na krótki postój w drodze powrotnej do Poznania.