Ratusz w Lubinie

Biały ratusz z miedzianym hełmem wieży to najbardziej rozpoznawalny budynek Lubina, miasta kojarzonego dziś głównie z kopalniami miedzi. W jego wnętrzach działa Muzeum Historyczne, w którym można wejść do odtworzonego mieszkania górniczej rodziny z czasów PRL i poznać historię wydarzeń z sierpnia 1982 roku. Wstęp do muzeum jest bezpłatny.

Historia: trzy ratusze w jednym miejscu

Pierwszy, renesansowy ratusz stanął na lubińskim rynku w 1515 roku, w okresie dużej rozbudowy miasta. Spłonął w pożarze w 1757 roku i został rozebrany. Obecny gmach wzniesiono w latach 1768–1769 w miejscu dawnego zespołu budynków, na który składały się właściwy ratusz, waga miejska i wieża. Od tamtej pory urzęduje tu władza miejska – dziś prezydent Lubina i rada miejska.

W 1945 roku budynek został poważnie uszkodzony podczas walk o miasto. Odbudowano go w 1950 roku, ale w dużej mierze stracił wtedy cechy stylowe. W 2010 roku ratusz odrestaurowano, a wieżę pokryto miedzianą blachą, co w mieście miedzi ma swoją wymowę. Od 1981 roku budynek figuruje w rejestrze zabytków.

Co zobaczyć na zewnątrz

Ratusz jest późnobarokową, dwukondygnacyjną budowlą na planie prostokąta, przykrytą wysokim dachem z lukarnami. Na kalenicy stoi czworoboczna wieża zegarowa zwieńczona hełmem z iglicą. Elewacje ożywiają płytkie ryzality zakończone trójkątnymi przyczółkami, a w jednym z nich znajduje się płaskorzeźba z herbem miasta otoczonym ornamentem roślinnym. Warto obejść budynek dookoła, bo każda strona wygląda nieco inaczej.

Muzeum Historyczne w ratuszu

Muzeum powołano uchwałą rady miejskiej w 2016 roku, a zwiedzających przyjęło 17 maja 2018 roku. W ratuszu znajdują się jego najważniejsze wystawy stałe:

• „Historia miasta na tle życia codziennego” – wnętrza stylizowane na mieszkanie górniczej rodziny z lat 50., 60., 70. i 80. XX wieku, z autentycznymi sprzętami domowymi i materiałami filmowymi o rozwoju Zagłębia Miedziowego.
• „Zbrodnia lubińska” – multimedialna ekspozycja o wydarzeniach z 31 sierpnia 1982 roku, gdy podczas pokojowej manifestacji w drugą rocznicę porozumień sierpniowych od kul z milicyjnej broni zginęło trzech mężczyzn: Michał Adamowicz, Mieczysław Poźniak i Stanisław Trajkowski. Pokazywane są fotografie, dokumenty, filmy i relacje świadków.
• Kartografia Dolnego Śląska – wielkoformatowe reprodukcje map; najstarsza powstała w 1609 roku w Antwerpii, najmłodsza to mapa powiatu lubińskiego z 1831 roku.
• Mniejsze wystawy o sporcie i kulturze w Lubinie oraz galeria wystaw czasowych.

Ciekawostki

Muzeum ma kilka oddziałów. Plenerowa część działa w Parku Leśnym, na terenie dawnej strzelnicy artyleryjskiej, gdzie można wejść do repliki wnętrza okrętu podwodnego ORP „Orzeł”. Przy stacji kolejowej stoi odremontowana lokomotywa Ty2-22, element wystawy o pierwszych powojennych osadnikach.

Tripto podpowiada

Na zwiedzanie ratusza wystarczy około godziny. Muzeum jest czynne codziennie, w dni powszednie zwykle od 9:00 do 17:00, a w weekendy od 10:00 do 18:00 – godziny warto potwierdzić na stronie muzeum przed przyjazdem. Kilka minut spacerem od rynku stoją gotycki kościół Matki Bożej Częstochowskiej i Wzgórze Zamkowe z dawną kaplicą zamkową, a w północno-zachodnim narożniku starówki wznosi się Baszta Głogowska z XIV wieku. Do Parku Wrocławskiego jest stąd około 600 metrów.