Park Repecki w Tarnowskich Górach

Park Repecki w Tarnowskich Górach (Park w Reptach) to XIX-wieczny park krajobrazowy o powierzchni około 200 ha, założony przez ród Henckel von Donnersmarck na miejscu dawnego zwierzyńca. Stare buczyny, łąki w dolinie rzeki Dramy i resztki dawnej rezydencji tworzą jeden z najpiękniejszych terenów spacerowych na Górnym Śląsku. W parku znajduje się też wejście do Sztolni Czarnego Pstrąga – podziemnej trasy łodziami, będącej częścią obiektu UNESCO.

Od zwierzyńca do parku w stylu angielskim

W 1824 roku dobra repeckie kupił hrabia Karol Łazarz Henckel von Donnersmarck. W latach 40. XIX wieku wzniósł na skraju lasu niewielki zameczek myśliwski, a las otoczył kamiennym murem i zamienił w zwierzyniec (jego fragmenty przetrwały do dziś). Prawdziwą metamorfozę przyniósł syn hrabiego, Guido: w latach 1893–1898 postawił tu okazały neorenesansowy pałac według projektu monachijskiego architekta Gabriela von Seidla, a zwierzyniec przekształcono w park w stylu angielskim. Przemieszczono setki tysięcy metrów sześciennych ziemi i posadzono około 10 tysięcy drzew, także egzotycznych – m.in. choinę kanadyjską, daglezję i tulipanowca.

Pałac spłonął pod koniec II wojny światowej, a jego ruiny rozebrano w latach 60. Na polanie obok powstał gmach Górnośląskiego Centrum Rehabilitacji „Repty”, a w miejscu zameczku myśliwskiego – parking. Park wpisano do rejestru zabytków w 1966 roku; dziś jest częścią zespołu przyrodniczo-krajobrazowego „Park w Reptach i dolina rzeki Dramy”.

Co zobaczyć

• Dolina Dramy – rzeka dzieli park na dwie części; wzdłuż niej rozciągają się koszone łąki i wilgotne lasy łęgowe.
• Stare buki i dęby – najokazalsze drzewa rosną w pobliżu dawnego założenia pałacowego, przy budynku GCR.
• Ślady rezydencji – fragmenty muru zwierzyńca i dawna masztalnia (stajnie), w której działają dziś szkoły i placówki prowadzone przez salezjanów.
• Przyroda – w parku stwierdzono kilkanaście gatunków chronionych roślin i zwierząt, rzadkie nietoperze i liczne ptaki.

Sztolnia Czarnego Pstrąga

Najsłynniejszy punkt parku to 600-metrowy odcinek Głębokiej Sztolni „Fryderyk”, wydrążonej w latach 1821–1834 do odwadniania królewskiej kopalni rud ołowiu i srebra „Fryderyk” (założonej w 1784 roku). Zwiedzający schodzą szybem „Ewa” lub „Sylwester” i przepływają łodziami pod ziemią, na głębokości 20–30 m. Trasa jest udostępniona od 1957 roku, ma status Pomnika Historii, a od 2017 roku należy do obiektu UNESCO. Godziny rejsów i ceny biletów sprawdź u operatora (Stowarzyszenie Miłośników Ziemi Tarnogórskiej) – sztolnia nie działa m.in. 1 listopada i w święta Bożego Narodzenia.

Jak zwiedzać

Park jest ogólnodostępnym terenem zielonym i nie ma w nim biletów wstępu (stan na październik 2026). Na spokojny spacer zaplanuj 1,5–2 godziny, a z rejsem po sztolni pół dnia. Główne aleje nadają się na rower i wózek, boczne ścieżki w dolinie bywają błotniste. To dobre miejsce na rodzinny spacer i bieganie; psy wyprowadzaj na smyczy, bo park leży w obszarze chronionym. Pamiętaj, że w sztolni panuje niska temperatura przez cały rok, więc na rejs zabierz cieplejsze ubranie. Najładniej jest wiosną, gdy buki rozwijają liście, i jesienią, kiedy park robi się złoty.

Dojazd i okolica

Park leży w północnej części Tarnowskich Gór, między Reptami Śląskimi a Starymi Tarnowicami, przy ul. Repeckiej. Parking urządzono m.in. na wschodnim skraju parku, w miejscu dawnego zameczku myśliwskiego przy ul. Repeckiej; przy szybie „Sylwester” działa baza turystyczna sztolni z kasą i toaletami. W tym samym mieście warto zobaczyć Zabytkową Kopalnię Srebra i rynek, a kilka kilometrów dalej – rezerwat Segiet i Zalew Nakło-Chechło.