Muzeum Chleba w Radzionkowie

W zbiorach są tzw. pieniądze chlebowe – środki płatnicze, za które w czasach kryzysu można było kupić wyłącznie chleb. To jedna z setek ciekawostek zebranych przez jednego pasjonata. Muzeum Chleba w Radzionkowie (dziś Muzeum Chleba, Szkoły i Ciekawostek) otwarto w 2000 roku jako pierwszą w Polsce placówkę poświęconą historii chleba. Nie jest to muzeum gablot: eksponaty można dotknąć, bułkę uformować i upiec samemu, a potem usiąść w ławce szkolnej sprzed stu lat.

Jak powstało muzeum

Twórcą muzeum jest Piotr Mankiewicz, który latami kupował na targach staroci dawne narzędzia piekarzy i cukierników. Gdy zbiory przestały mieścić się w domu, postanowił je udostępnić. Pierwotnie muzeum miało powstać w zabytkowej kamienicy zbudowanej przez piekarza w Bytomiu, ale ostatecznie otwarto je 26 kwietnia 2000 roku w Radzionkowie-Rojcy, przy ul. Zofii Nałkowskiej 5. Misją placówki jest uczenie szacunku do chleba i łączenie pokoleń – rocznie odwiedza ją około 40 tysięcy osób, od przedszkolaków po seniorów.

Co zobaczysz

Zbiory liczą kilkanaście tysięcy eksponatów z okresu od XVI do XXI wieku: maszyny i urządzenia piekarnicze, tradycyjne wyposażenie wnętrz, przedmioty codziennego użytku, regionalne stroje, pocztówki, zdjęcia, grafiki i dokumenty. Muzeum ma cztery wystawy stałe:

• „Od ziarenka do bochenka” – droga od ziarna do chleba i dawne maszyny piekarskie,
• „W dawnej szkole” – klasa z początku XX wieku z ławkami, tabliczkami, rysikami i elementarzami, otwarta w 2005 roku,
• „Stroje rozbarskie (bytomskie)” – tradycyjne ubiory z okolic Bytomia,
• „Niecodzienne przedmioty codziennego użytku”.

Osobną salą jest „Bacówka” urządzona w stylu zakopiańskim i zbudowana przez prawdziwych górali. Po zwiedzaniu to dobre miejsce na chwilę odpoczynku.

Ciekawostki

• Program zwiedzania obejmuje projekcję filmu „Chleb”, prelekcję o tradycjach związanych z chlebem, własnoręczne formowanie i wypiek bułeczek oraz lekcję w dawnej klasie szkolnej.
• Od 2006 roku muzeum należy do Szlaku Zabytków Techniki Województwa Śląskiego, a od 2010 roku bierze udział w festiwalu Industriada.
• Na Wielkanoc muzeum organizuje święcenie pokarmów w strojach rozbarskich.

Tripto podpowiada

Zwiedzanie trwa 1–2 godziny i odbywa się z przewodnikiem, którego koszt jest wliczony w bilet. Grupy muszą rezerwować termin z wyprzedzeniem, a osobom indywidualnym też warto wcześniej zadzwonić i uzgodnić termin wizyty. Aktualne godziny otwarcia i cennik sprawdzisz na stronie muzeum. Przy muzeum jest bezpłatny parking, a filmy mogą być wyświetlane po angielsku, niemiecku i rosyjsku. To dobry pomysł na wycieczkę z dziećmi w Górnośląsko-Zagłębiowskiej Metropolii, którą łatwo połączyć z wizytą w Bytomiu lub Tarnowskich Górach.