Bazylika w Bochni

Polichromię kaplicy św. Kingi w bocheńskiej farze zaprojektował Jan Matejko, a odbudowę kościoła po pożarze z 1655 roku sfinansował król Jan Kazimierz. Bazylika św. Mikołaja to najstarszy i największy kościół Bochni, gotycka świątynia z XV wieku, sanktuarium Matki Bożej Bocheńskiej i od 2003 roku kolegiata. Jej późnogotycka fasada ze schodkowym szczytem nie ma odpowiednika w Małopolsce i powstała prawdopodobnie pod wpływem architektury saskiej.

Historia: od gotyku do neogotyku

Kościół zbudowano w pierwszej połowie XV wieku. Po pożarach z 1447 roku i około 1485 roku odbudowano go na przełomie XV i XVI wieku jako gotycki kościół halowy z długim prezbiterium. Pożar miasta w 1655 roku, w czasie potopu szwedzkiego, zniszczył dach i sklepienia. Barokową odbudowę, sfinansowaną przez króla Jana Kazimierza, zakończono w 1665 roku.

W 1768 roku stacjonujący w Bochni konfederaci barscy ufundowali nowy ołtarz główny, wykonany w latach 1770–1772 przez Piotra Korneckiego z Gdowa. W 1777 roku, dzięki subwencji z dochodów kopalni soli, kościół odnowiono i dobudowano kaplicę Matki Bożej. Kaplicę św. Kingi regotyzowano w latach 1892–1893 pod kierunkiem Tadeusza Stryjeńskiego, a cały kościół w latach 1901–1906 pod kierunkiem Jana Sas-Zubrzyckiego. Pod koniec lat 90. XX wieku świątynia otrzymała tytuł bazyliki mniejszej.

Co zobaczyć

• Kaplica św. Kingi z neogotyckim wyposażeniem i polichromią według projektu Jana Matejki; na ścianie widać też gotyckie malowidło odkryte w 1966 roku.
• Obraz Matki Bożej Bocheńskiej (Różańcowej) z pierwszej połowy XVI wieku, w marmurowym ołtarzu przeniesionym z dawnego kościoła dominikanów. Koronowano go 7 października 1934 roku w obecności, według przekazów, 100–120 tysięcy wiernych.
• Obraz flamandzkiego malarza Artusa Wolfforta w prezbiterium, uważany za najcenniejszy element wyposażenia.
• Ołtarz główny, sześć ołtarzy bocznych i rokokowa ambona z warsztatu Piotra Korneckiego.
• Późnobarokowe organy z drugiej połowy XVIII wieku, przebudowane w 1898 roku.
• Drewniana dzwonnica konstrukcji słupowej z początku XVII wieku, na Szlaku Architektury Drewnianej.

Ciekawostki

Dzwonnica pierwotnie stała przy nieistniejącym już kościele bernardynów. Spłonęła w 1987 roku i została zrekonstruowana w latach 1990–1993. Kaplica św. Kingi wcześniej nosiła wezwanie Jedenastu Tysięcy Dziewic. Związek kościoła z kopalnią jest dosłowny: bez pieniędzy z soli nie byłoby XVIII-wiecznej kaplicy Matki Bożej. Matka Boża Bocheńska jest czczona jako Królowa Różańca Świętego.

Tripto podpowiada

Bazylika stoi przy placu św. Kingi, kilka kroków od rynku. Parafia przygotowała zwiedzanie z audioprzewodnikiem podzielone na 6 części, które trwa około 25 minut — to najlepszy sposób, by nie przeoczyć detali kaplicy św. Kingi. To czynny kościół, więc wnętrze oglądaj poza Mszami; porządek nabożeństw jest na stronie parafii. Wizytę łatwo połączyć z Kopalnią Soli Bochnia i spacerem po Plantach Salinarnych — na całe centrum Bochni zaplanuj pół dnia.