Zamek w Lidzbarku Warmińskim

Jedna z najcenniejszych i najlepiej zachowanych gotyckich rezydencji obronnych w Polsce, aż do 1795 główna siedziba biskupów warmińskich. Budowana w latach 1350–1401 na widłach Łyny i Symsarny, od 2018 pomnik historii.

Gotycka rezydencja biskupów

Budowę rozpoczęto rok po przeniesieniu stolicy diecezji z Ornety do Lidzbarka. Czworobok o boku 48,5 m wzniesiono na wzór krzyżackich domów konwentualnych; po pożarze z 1442 narożniki ozdobiono wieżyczkami na konsolach, a północno-wschodni — wysoką wieżą. Dziedziniec z krużgankami porównuje się do Wawelu.

Stolica Warmii i dom Kopernika

Po II pokoju toruńskim zamek do 1795 był siedzibą biskupów i ośrodkiem kultury: działał tu m.in. Marcin Kromer, a biskup Ignacy Krasicki stworzył słynne ogrody. Na przełomie XV i XVI wieku mieszkał tu jako kanonik Mikołaj Kopernik, pod opieką biskupa Łukasza Watzenrodego. W 1673 przy zamku stanął barokowy pałac, rozebrany przez władze pruskie w 1839–1840.

Ratunek od rozbiórki

W 1838 nadprezydent Prus Wschodnich nazwał zamek „zbędnym, zaprzepaszczonym budynkiem, zasługującym na sprzedaż albo rozbiórkę”. Uratowała go restauracja z II połowy XIX wieku pod kierunkiem konserwatora Ferdinanda von Quasta. Dziś większość pomieszczeń zwiedzisz w ramach Muzeum Warmińskiego.

Co zobaczysz w środku

Największe wrażenie robi Wielki Refektarz — sala 27 × 9 m z portalem z 1612, fryzem herbów biskupów i malowidłami z końca XIV wieku. Zarezerwuj 1–1,5 godziny. Ciekawostka: autorstwo organów w rokokowej kaplicy potwierdziła dopiero inskrypcja odkryta przy konserwacji w latach 2022–2023.