Pałac w Sorkwitach

Pałac w Sorkwitach, około 12 kilometrów na zachód od Mrągowa, wygląda jak średniowieczny zamek z czerwonej cegły — choć w istocie to neogotycka rezydencja z połowy XIX wieku. Stanął na przesmyku między jeziorami Gielądzkim i Lampackim. Już w 1379 roku wielki mistrz krzyżacki Winrich von Kniprode nadał te tereny braciom von Oelsen, a Hans von Oelsen wzniósł tu drewnianą strażnicę przed najazdami litewskimi.

Od dworu Bronikowskich do pałacu Mirbachów

W 1788 roku major huzarów Jan Zygmunt Oppeln-Bronikowski wzniósł tu pierwszy dwór. Od 1804 roku majątek należał do rodu von Mirbach: w latach 1850–1856 Juliusz Ulrich von Mirbach zbudował pałac w modnym w Prusach stylu angielskiego neogotyku — z pseudokrenelażami, basztami i oktagonalną wieżą, a obok warowną wozownię i park krajobrazowy. Na półwyspie jeziora Lampackiego założono alejki, winnicę i rodowy cmentarz. W nocy z 26 na 27 sierpnia 1914 roku, przed bitwą pod Tannenbergiem, stacjonujące w pałacu wojska rosyjskie generała Samsonowa spaliły rezydencję — ocalały tylko mury magistralne.

Odbudowa i współczesność

Majątek odziedziczył baron Bernard von Paleske, który w latach 1922–1923 odbudował pałac pod kierunkiem berlińskiego architekta Ottona Rügera. Po 1945 roku mieściły się tu przedszkole PGR, magazyny i ośrodek wypoczynkowy warszawskiego Ursusa. Od 1998 roku zespół jest w rękach prywatnych: w odrestaurowanych wnętrzach działa hotel, a w dawnej wozowni stylowa restauracja. Przy pałacu rośnie miłorząb japoński, a spacer brzegiem jeziora Lampackiego uzupełnia wizytę na mazurskim szlaku między Mrągowem a Biskupcem.