Zamek na Skale w Trzebieszowicach

W sierpniu 1813 roku do pałacu nad Białą Lądecką zjechał król Prus Fryderyk Wilhelm III, żeby świętować tu swoje urodziny – a wśród gości był car Aleksander I. Dziś rezydencja w Trzebieszowicach nosi nazwę Zamek na Skale i działa jako hotel, ale jej wnętrza można zwiedzać z przewodnikiem. Pod jednym dachem spotykają się tu średniowieczne piwnice, renesansowe herby, barok i secesja.

Od warowni do renesansowego dworu

Pałac stoi na skalistym zakolu Białej Lądeckiej, w dolinie między Kłodzkiem a Lądkiem-Zdrojem. W XV wieku była tu kamienno-drewniana siedziba rycerska o charakterze obronnym – fragmenty jej kamiennych ścian przetrwały w piwnicach. W XVI wieku na ruinach zaczęto wznosić renesansowy dwór z wewnętrznym dziedzińcem; budowa trwała etapami w latach 1550–1625, a główny budynek ukończono w 1613 roku. Właścicielami była kłodzka linia rodu von Reichenbach: na elewacji od strony rzeki zobaczysz herby z datą 1583, upamiętniające ślub Sigismunda von Reichenbacha z Margarethe von Ratschin, a nad portalem we wschodnim skrzydle – herb rodu z datą 1613.

Wallisowie i królewskie urodziny

Pod koniec XVII wieku majątek kupił cesarski generał Georg Olivier von Wallis, z rodu wywodzącego się z Irlandii. Wallisowie zbarokizowali dwór i dobudowali od strony rzeki nowe skrzydło ze stajniami, dwupiętrową oranżerią i wieżą; Trzebieszowice były ich główną siedzibą na ziemi kłodzkiej. Według historii zamku, gdy w 1765 roku do Lądka przyjechał na kurację Fryderyk Wielki, uzdrowisko pożyczyło stąd meble i firany, by godnie przyjąć króla. W 1783 roku dobra sprzedano hrabiemu von Schlabrendorfowi, a 3 sierpnia 1813 roku obchodzono tu urodziny Fryderyka Wilhelma III w obecności cara.

Secesyjny finał

Ostatnią wielką przebudowę, w latach 1903–1905, przeprowadziła rodzina Harbuval-Chamaré. Dziedziniec przykryto przeszklonym dachem, powstały salony w stylu secesji i neorenesansu oraz bogato rzeźbiona drewniana klatka schodowa nawiązująca do baroku wiedeńskiego. Najsłynniejszy detal to intarsjowane drzwi z płaskorzeźbą głowy kobiety – podobno młodej właścicielki Wandy – zaprojektowaną przez Alfonsa Muchę. Po 1945 roku mieściły się tu m.in. szpital psychiatryczny, PGR i ośrodek wczasowy; w 2004 roku obiekt kupił prywatny inwestor i po remoncie otworzył hotel.

Co zobaczysz na zwiedzaniu

Trasa z przewodnikiem trwa około godziny i obejmuje m.in. wieżę obronną, Salę Barokową, Salon Secesyjny, Salon Lustrzany, salę neorokokową, klatkę schodową i dziedziniec. Przewodnicy pokazują też najstarszą według nich lampę elektryczną na Dolnym Śląsku i dach dziedzińca wykonany przez jedną z firm, które pracowały przy wieży Eiffla. Na własną rękę obejrzysz zabytkowy park, założony przed 1720 rokiem, oraz jaskinię ukrytą w skale pod zamkiem.

Tripto podpowiada

Zwiedzanie kosztuje 30 zł (seniorzy, dzieci do 12 lat i grupy od 6 osób – 25 zł, goście hotelowi – 25 zł); jest też nocne zwiedzanie za 40 zł i wariant z grą terenową za dodatkowe 5 zł (ceny ze strony zamku, październik 2026). Godziny wejść ustala recepcja: tel. 74 865 20 00. Po wcześniejszej rezerwacji można zwiedzać po angielsku lub niemiecku. Adres: Trzebieszowice 151, gmina Lądek-Zdrój. Na zdjęcia najlepsze jest ujęcie od strony rzeki, skąd widać, jak budynek wyrasta prosto ze skały.