Park Szachty w Poznaniu

Tam, gdzie przez prawie sto lat kopano glinę na cegły dla rozrastającego się Poznania, dziś odbijają się w wodzie trzciny, a nad stawami krążą rybitwy. Szachty – albo po prostu Glinianki – to około 40 stawów w dolinie Strumienia Junikowskiego na południu miasta, połączonych ścieżkami spacerowymi, z pomostem i 25-metrową wieżą widokową. To jedno z najcenniejszych przyrodniczo miejsc w Poznaniu, a zarazem pamiątka po jego przemysłowej przeszłości.

Historia: z cegielni do parku

Cegielnie w Rudniczem, Kotowie i Świerczewie powstały w czasie wielkiego boomu budowlanego na przełomie XIX i XX wieku, gdy po likwidacji części umocnień Twierdzy Poznań miasto mogło rosnąć. Zakłady połączone były siecią kolejek cegielnianych i bocznicami, a ostatnie z nich zamknięto w latach 90. XX wieku. Po wydobyciu gliny zostały wyrobiska, które wypełniła woda – akweny o powierzchni od 0,2 do 12 ha. Już w latach 70. XX wieku uznano te tereny za jedne z najcenniejszych przyrodniczo w Poznaniu i objęto ochroną jako użytki ekologiczne.

Od 2014 roku teren przystosowywano do spacerów: powstały ścieżki, ławki i tablice. W 2018 roku udostępniono wieżę widokową i pomost. Nazwa pochodzi od niemieckiego słowa Schacht, czyli szyb, dół.

Co zobaczyć

• Wieża widokowa – stalowa, na planie trójkąta, z drewnopodobną okładziną, wysoka na 25 m. Po pokonaniu około 120 stopni zobaczysz wieżowce osiedla Kopernika, stadion miejski, Górczyn i biurowce w centrum, a także Luboń i lustra stawów. Wieżę zbudowano z Poznańskiego Budżetu Obywatelskiego; stoi po stronie Fabianowa-Kotowa, od ul. Mieleszyńskiej, obok placu zabaw.
• Staw Rozlany – z półokrągłego pomostu z desek kompozytowych wypatrzysz platformy lęgowe dla rybitw, kaczki, łabędzie i ryby.
• Staw Edy – punkty widokowe z ławkami po stronie Świerczewa.
• Dom Kindlera – zamieszkały, zabytkowy dom z około 1910 roku, zbudowany z cegły własnej produkcji. Widać go na początku spaceru od ul. Leszczyńskiej.

Przyroda

W 1998 roku naliczono tu 328 gatunków roślin, a już w latach 70. badacze opisali w stawach 474 gatunki glonów. W 1996 roku odkryto stanowiska storczyków – listery jajowatej i kukułki krwistej. Nad wodą spotkasz rybitwę rzeczną, perkoza dwuczubego, czernicę i remiza, a w stawach żyją m.in. węgorze, liny, karasie i sumy. Wzdłuż alejek stoją drewniane tablice o tutejszej florze i faunie.

Tripto podpowiada

• Wstęp na ścieżkę dydaktyczną wokół stawów i na wieżę jest bezpłatny.
• Dojazd: autobusami miejskimi do przystanków „Kowalewicka n/ż” lub „Glinianki n/ż” (m.in. linia 180), dalej krótko pieszo ulicami Modlibowską i Mieleszyńską. Linie bywają zmieniane, więc sprawdź rozkład przed wyjazdem. Samochód zostawisz na parkingach przy ul. Mieleszyńskiej lub Witaszka, a rowerem najbezpieczniej wjechać od ul. Leszczyńskiej.
• Ognisko: przy Stawie Edy jest miejsce na ognisko, udostępniane bezpłatnie po zgłoszeniu mailowym do Zarządu Zieleni Miejskiej.
• Czas: na spacer z wejściem na wieżę zaplanuj 1,5–2 godziny. Platformy na wodzie służą ptakom, więc obserwuj je z pomostu i nie wchodź w trzcinowiska.