Muzeum w Muszynie

Muzeum Regionalne „Państwa Muszyńskiego” zaczynało w 1958 roku od pamiątek, które mieszkańcy znosili do starego zajazdu pod wzgórzem zamkowym. Dziś mieści się w odtworzonym budynku dawnego XVIII-wiecznego zajazdu przy ul. Krzywej 1 i opowiada o biskupim „państwie”, które przez wieki obejmowało Muszynę, Tylicz i okoliczne wsie. W zbiorach są m.in. warsztat tkacki z XVI wieku zbudowany bez jednego gwoździa i latarnia nocnego stróża, który na rogu wygrywał godziny.

Czym było „Państwo Muszyńskie”

Tak nazywano zespół dóbr biskupstwa krakowskiego na Sądecczyźnie, z Muszyną jako ośrodkiem administracyjnym. W źródłach pojawiają się też inne określenia: kres muszyński, starostwo muszyńskie, „Biskupszczyzna”. Muzeum pokazuje dzieje tej enklawy i jej mieszkańców – starostów, mieszczan, a także społeczności łemkowskiej i żydowskiej, które współtworzyły region.

Historia muzeum

Pomysł zrodził się w 1956 roku w muszyńskim kole PTTK, a 3 sierpnia 1958 roku, z inicjatywy Karola Rojny, otwarto „Muzeum Pamiątek Muszyny” w zajeździe przy ul. Antoniego Kity. Do końca lat 90. zgromadzono około 2500 eksponatów – kupionych lub podarowanych przez mieszkańców Muszyny i okolic. Z powodu budowy obwodnicy i złego stanu technicznego w listopadzie 2009 roku zajazd rozebrano do fundamentów i zrekonstruowano przy ul. Krzywej 1. Od 2010 roku muzeum działało przy miejsko-gminnym ośrodku kultury, a od 2024 roku należy do Centrum Kultury i Czytelnictwa w Muszynie.

Co zobaczyć

• Trzy izby: łemkowską, mieszczańską i rycerską.
• Salę sztuki nieprofesjonalnej z pracami Nikifora oraz dziełami Władysława Chajca, Aleksandra Jurkiewicza i Kazimierza Kwiatkowskiego.
• Jedne z pierwszych eksponatów: reprodukcję rysunku Jana Matejki, który podczas pobytu w Muszynie uwiecznił drewnianą zabudowę rynku, fotografie strojów regionalnych, warsztat tkacki bez gwoździ i latarnię stróża.
• Militaria, skrzynie mieszczańskie i judaika.

Tripto podpowiada

W tym samym budynku działa Centrum Informacji Turystycznej, więc to dobry pierwszy przystanek w Muszynie – tu zapytasz o aktualne godziny i szlaki. W sali konferencyjnej odbywają się lekcje muzealne, koncerty kameralne i wernisaże. Na ekspozycję zarezerwuj 45–60 minut. Nad miastem wznosi się średniowieczny zamek, częściowo zrekonstruowany w ciągu ponad trzech lat za ponad 13 mln zł; wejście na wzgórze nie należy do najłatwiejszych.