Mofeta w Muszynie

Mofeta im. prof. Henryka Świdzińskiego na granicy Jastrzębika i Złockiego koło Muszyny to największa i najwydajniejsza mofeta w Polsce. Z dna Złockiego Potoku nieprzerwanie bulgocze gaz, który w 95% składa się z dwutlenku węgla. Z obszaru o powierzchni około 25 m² wydobywa się mniej więcej 10 m³ gazu na minutę.

Co to jest mofeta

Mofeta to wyziew gazowy o temperaturze poniżej 100°C, który tu wydobywa się z dna potoku razem z wodami zmineralizowanymi. Poza CO₂ gaz zawiera azot (3,87%), metan (0,67%) i tlen (0,21%). Dwutlenek węgla pochodzi z dużych głębokości i po drodze nasyca wody, tworząc liczne w okolicy szczawy, m.in. źródło św. Łukasza. Rdzawy kolor wody daje osad powstający przy udziale bakterii żelazowych.

Bulgotka, Dychawka i „oddech ziemi"

Mofetę odkrył w 1938 roku geolog Henryk Świdziński, którego imię nosi. Jest pomnikiem przyrody nieożywionej. Gmina Muszyna urządziła tu kładkę, schodki i tablice informacyjne, a dwa miejsca wypływu gazu obudowano: Bulgotkę w korycie potoku i Dychawkę, położoną nieco dalej od wody. Ta druga wydaje odgłos nazywany „oddechem ziemi".

Ciekawostki

Dwutlenek węgla jest cięższy od powietrza i przy bezwietrznej pogodzie gromadzi się przy ziemi. Nad mofetą giną owady i ptaki, zdarzały się nawet przypadki padania owiec. Dawniej gaz zbierający się w nieszczelnych piwnicach był zmorą mieszkańców Jastrzębika – odnotowano przypadek śmiertelnego zaduszenia. W okolicy występuje też sucha ekshalacja gazowa, która zimą znaczy pola bezśnieżnymi „plackami".

Tripto podpowiada

Mofeta leży tuż przy szosie z Jastrzębika do Złockiego, kilka kilometrów od centrum Muszyny. Wstęp jest wolny, a na obejrzenie wystarczy kwadrans–pół godziny. Trzymaj się kładki, nie pochylaj się nisko nad wypływami i pilnuj dzieci oraz psów, zwłaszcza w bezwietrzne dni. Gmina planowała budowę nowych platform spacerowych, więc przed wyjazdem warto sprawdzić, czy na miejscu nie trwają prace.