Muzeum Ślężańskie w Sobótce

Muzeum Ślężańskie im. Stanisława Dunajewskiego w Sobótce opowiada o górze, która od tysięcy lat przyciągała ludzi – o dawnych wierzeniach, przyrodzie masywu i dziejach miasta u jego stóp. Mieści się w Domu Opata, budynku szpitalnym wzniesionym w 1568 roku przez kanoników regularnych. To dobry przystanek przed wyjściem na Ślężę albo po zejściu z niej.

Historia: od Heimatmuseum do muzeum miejskiego

Muzeum powstało w 1962 roku i zajęło przedwojenną siedzibę niemieckiego Heimatmuseum, działającego w Sobótce od 1926 roku – przejęło jego tradycję, choć nie zbiory. Pierwszą wystawę stałą, „Wierzenia dawnych Słowian”, otwarto w 1966 roku, a po poszerzeniu jej ram chronologicznych w 1974 roku – „Śladami dawnych wierzeń”. W latach 1971–1992 placówka była oddziałem Muzeum Archeologicznego we Wrocławiu, od 1993 roku podlega władzom Sobótki. W 1992 roku nadano jej imię Stanisława Dunajewskiego, najaktywniejszego z założycieli i pierwszego opiekuna muzeum.

Wystawy stałe

• „Śladami dawnych wierzeń” – kultura duchowa w pradziejach, z eksponatami wypożyczonymi m.in. z Muzeum Archeologicznego we Wrocławiu i instytutów archeologii.
• „Sobótka. Od osady targowej do nowożytnego miasta” (od 2022 roku) – narodziny, rozkwit i kryzysy miasta; najcenniejszym eksponatem jest „Skarb Dunajewskiego”, depozyt monet przebadany w 2021 roku.
• „Człowiek i przyroda Masywu Ślęży” (od 2024 roku) – ekspozycja połączona z filmem o naturze, historii i codzienności wokół góry.
• Lapidarium – kamienne fragmenty architektury i rzeźby w przejeździe i ogrodzie.

Większość zbiorów to zabytki archeologiczne z własnych badań muzeum. Są tu też skały, minerały i skamieniałości, dwa skarby monet z XVI–XVIII wieku, mapy regionu i dawne pocztówki.

Galeria i wydarzenia

Od 1995 roku działa Galeria Muzeum Ślężańskiego. Wystawiali w niej m.in. Wiesław Ochman, Edward Lutczyn, Jerzy Duda-Gracz, Stasys Eidrigevičius, Franciszek Maśluszczak i Tomasz Sętowski. Muzeum organizuje kameralne koncerty, spotkania, lekcje muzealne i sezonowe zwiedzanie zamku Górka. W ostatni piątek miesiąca (10:00–15:00) dyżuruje archeolog, który konsultuje przypadkowe znaleziska – np. fragmenty naczyń czy kamienne przedmioty wykopane w ogródku.

Tripto podpowiada

Muzeum jest czynne od środy do niedzieli w godz. 9:00–16:00. Według cennika na stronie muzeum bilet normalny kosztuje 20 zł, ulgowy i grupowy (od 10 osób) 10 zł, a wejście z przewodnikiem 30 zł; w czwartki wstęp jest bezpłatny. Na wystawy na górnej kondygnacji może jednocześnie wejść tylko 13 osób, więc w weekendy bywa kolejka – godzinę wejścia można zarezerwować telefonicznie. Na zwiedzanie zarezerwuj około godziny.