Muzeum OPN w Ojcowie

Ekspozycja Przyrodnicza Ojcowskiego Parku Narodowego mieści się w dawnym Hotelu pod Łokietkiem z 1860 roku, pamiątce czasów, gdy Ojców był modnym uzdrowiskiem. Zwiedzanie zaczyna się od filmów 3D, a kończy przed wielką dioramą, w której zapada zmierzch i nadchodzi noc. Po drodze jest zrekonstruowana jaskinia z kapiącą ze stropu wodą i głosami nietoperzy – symbolu najmniejszego parku narodowego w Polsce.

Historia: od willi „Jadwiga” do nowej wystawy

Muzeum parku powstało w 1965 roku w willi „Jadwiga”, gdzie dziś mieści się dyrekcja OPN. W 1972 roku ekspozycję przeniesiono do dawnego hotelu, a jej koncepcję przygotował prof. Jerzy Świecimski. Po niemal 30 latach postanowiono wystawę zmienić: w 2001 roku ogłoszono konkurs, który wygrał zespół Tadeusza Kowalskiego. Prace ruszyły w czerwcu 2008 roku – podwyższono brzeg Prądnika, by chronić budynek przed powodzią, przebudowano mostek i urządzono wokół skalniak z roślinami kserotermicznymi oraz arboretum. Nową ekspozycję oficjalnie otwarto 21 stycznia 2010 roku, a pierwsi zwiedzający weszli 17 kwietnia 2010 roku.

Co zobaczyć

• Dwa filmy 3D – o powstawaniu Doliny Prądnika od górnej jury do dziś i o samym parku.
• Sala geologiczna – słup z przekrojem geologicznym okolic Ojcowa oraz skamieniałości: gąbki, amonity, belemnity, jeżowce, ramienionogi i mszywioły.
• Rekonstrukcja jaskini – chłodniejsza sala z wykopem archeologicznym i opowieścią o ludziach pierwotnych; przy odrobinie szczęścia na głowę spadnie kropla wody.
• Makieta parku w skali 1:2000 – podświetlana głowicą świetlną, a obok szczątki mamuta i niedźwiedzia jaskiniowego oraz zabytki z ponad 120 tysięcy lat obecności człowieka w dolinie.
• Diorama – buczyna karpacka, zbiorowiska naskalne i łąka z potokiem: 49 gatunków ptaków, 14 gatunków ssaków, płazy, gady i owady. Wcześniej można obejrzeć prawie 400 stereoskopowych zdjęć grzybów, roślin i bezkręgowców.

Ciekawostki

Ojcowski Park Narodowy ma zaledwie 2145,62 ha i leży 16 km na północ od Krakowa. Spośród 28 gatunków nietoperzy żyjących w Polsce stwierdzono tu 21 – dlatego nietoperz trafił do godła parku. W muzeum zgromadzono też pamiątki po prof. Władysławie Szaferze, jednym z inicjatorów utworzenia parku, m.in. jego mikroskop i dyplomy.

Tripto podpowiada

Według komunikatu parku w październiku 2026 roku ekspozycja była czynna od poniedziałku do soboty w godz. 9:00–15:00 (ostatnie wejście). Bilet normalny kosztuje 20 zł, ulgowy 14 zł; sam film 3D – 6 zł, ekspozycja bez filmu – 14 zł (ulgowy 10 zł). Zwiedza się z lektorem, a obcokrajowcy mogą skorzystać z audioprzewodników po angielsku, hiszpańsku, niemiecku i rosyjsku. Grupy muszą rezerwować wizytę elektronicznie z co najmniej jednodniowym wyprzedzeniem. Na całość zarezerwuj około godziny, a potem przejdź na zamek kazimierzowski lub do Jaskini Łokietka.