Muzeum 600-lecia Jasnej Góry

Wśród srebrnych wotów, sukienek Cudownego Obrazu i XVII-wiecznych portretów zakonników leży tu przedmiot zupełnie odpustowy: duży, czerwony długopis z widokówką Jana Pawła II. To nim 31 sierpnia 1980 roku Lech Wałęsa podpisał porozumienia sierpniowe. Muzeum 600-lecia, otwarte w 1982 roku w dawnej klasztornej drukarni, opowiada o sześciu wiekach paulinów i ich obrazu – od fundacji klasztoru po XXI wiek.

Historia: jubileusz w czasach stanu wojennego

Klasztor na Jasnej Górze ufundował w 1382 roku książę Władysław Opolczyk, sprowadzając paulinów z Węgier. Kolejne setne rocznice fundacji obchodzono uroczyście, ale 600-lecie w 1982 roku przypadło na pontyfikat Jana Pawła II i czas stłumionej Solidarności. Generał zakonu o. Józef Płatek i przeor o. Konstancjusz Kunz postanowili, że główną pamiątką jubileuszu będzie ekspozycja muzealna. Przygotował ją kustosz zbiorów jasnogórskich o. Jan Golonka z udziałem Marka Rostworowskiego, kustosza Muzeum Czartoryskich w Krakowie; otwarcie nastąpiło 3 maja 1982 roku. Muzeum mieści się w budynku drukarni klasztornej, która działała od 1693 do 1864 roku, kiedy zamknęły ją władze rosyjskie.

Co zobaczyć

• Mensa Mariana – deska, która zabezpieczała Cudowny Obraz, pokryta scenami z jego historii.
• Dokument fundacyjny klasztoru wydany przez Władysława Opolczyka oraz dokument drugiej fundacji Władysława Jagiełły z 1393 roku.
• Płótno Tomasza Dolabelli z 1635 roku przedstawiające przeniesienie relikwii św. Pawła Pierwszego Pustelnika z Wenecji do Budy.
• Obrazy eremickie z XVII-wiecznej jasnogórskiej pracowni malarskiej i portrety prowincjałów zakonu, m.in. o. Augustyna Kordeckiego.
• Sukienki Cudownego Obrazu ofiarowane na jubileusze, wota ze złota i srebra z XVII–XX wieku, portrety trumienne i blachy herbowe dobrodziejów.
• Instrumenty kapeli jasnogórskiej z XVII–XVIII wieku – kapela działała od XVI wieku.
• Pamiątki po Janie Pawle II, wota więźniów Dachau i Auschwitz oraz krzyż z fragmentów konstrukcji wieży World Trade Center, podarowany przez strażaków z akcji ratunkowej.

Ciekawostki

Długopis Wałęsy to wyrób masowy – takie pamiątki z wizerunkiem papieża produkował od 1978 roku Ludwik Górka z Myślenic i sprzedawano je m.in. na Jasnej Górze. Egzemplarz wręczony Wałęsie w Stoczni Gdańskiej trafił do sanktuarium w 1983 roku razem z medalem i dyplomem Pokojowej Nagrody Nobla. Ofiarodawca długopisu nigdy się nie ujawnił.

Tripto podpowiada

Wejście do muzeum prowadzi z dziedzińca, naprzeciw kaplicy Matki Bożej. Według regionalnego portalu turystycznego muzeum jest czynne od 1 marca do 31 października w godz. 9:00–17:00, a od 1 listopada do końca lutego 9:00–16:00 – przed przyjazdem warto to potwierdzić w Jasnogórskim Centrum Informacji (ul. Kordeckiego 2). Na ekspozycję przeznacz ok. godziny; w pobliżu są Skarbiec i Bastion św. Rocha ze Skarbcem Pamięci Narodu, więc z całym klasztorem łatwo wypełnić pół dnia. Wnętrza są klasztorne – obowiązuje stosowny strój i cisza.