Dom Kuncewiczów w Kazimierzu Dolnym

Dom Kuncewiczów w Kazimierzu Dolnym to drewniano-kamienna willa „Pod Wiewiórką”, w której pisarka Maria Kuncewiczowa spędziła ostatnie lata życia. Dziś działa tu literacki oddział Muzeum Nadwiślańskiego z oryginalnymi wnętrzami, meblami i obrazami artystów kazimierskiej kolonii. Willa stoi przy ul. Małachowskiego, z dala od gwaru Rynku, otoczona ogrodem. To dobre miejsce dla każdego, kto chce zobaczyć Kazimierz od strony domowej: tak, jak żyli tu ludzie pióra i pędzla w XX wieku.

Historia willi „Pod Wiewiórką”

Dom zbudowano w 1936 roku (prace trwały od 1934 r.) według projektu Karola Sicińskiego – architekta, który w okresie międzywojennym współtworzył charakter Kazimierza, a po wojnie kierował odbudową miasteczka. Inwestorami byli Maria Kuncewiczowa, autorka „Cudzoziemki”, i jej mąż Jerzy, prawnik, pisarz i polityk. Materiały są typowo kazimierskie: biała opoka w podmurówce i ciemne drewno ścian, a dach pokrywa gont.

Letnim domem para cieszyła się tylko do września 1939 r. Wojnę spędzili na emigracji we Francji i Wielkiej Brytanii. W czasie okupacji w willi mieszkał lekarz wojskowy, latem 1944 r. kwaterował tu sztab Armii Czerwonej, a wyposażenie w dużej mierze przepadło. W latach 40. i 50. budynek służył jako ośrodek kolonijny dla dzieci pracowników Urzędu Bezpieczeństwa. Kuncewiczowie, po latach spędzonych m.in. w USA, wrócili do Polski na początku lat 60. i odzyskali dom. Po śmierci Jerzego w 1984 r. Maria zamieszkała tu na stałe i zmarła w 1989 r.

W 2005 r. Sejmik Województwa Lubelskiego zdecydował o zakupie posesji dla Muzeum Nadwiślańskiego, a syn pisarzy, Witold, przekazał wyposażenie. Tak powstało muzeum literackie.

Co zobaczyć w Domu Kuncewiczów

• Wnętrza zachowane tak, jakby gospodarze dopiero wyszli – meble, biblioteka, fotografie rodzinne i archiwalia.
• Obrazy artystów związanych z kolonią artystyczną Tadeusza Pruszkowskiego, który w 1925 r. współzakładał Towarzystwo Przyjaciół Kazimierza.
• Pamiątki z podróży pisarki, która przez dekady mieszkała za granicą.
• Piec huculski – informacja turystyczna KOKPiT wymienia go jako wyjątkowo cenny zabytek sztuki huculskiej.
• Ogród wokół willi, najpiękniejszy od wiosny do jesieni.

Muzeum organizuje spotkania literackie i wydarzenia kulturalne, a w budynku są też dwa pokoje gościnne do wynajęcia.

Jak zwiedzać i ile czasu zaplanować

Na samą ekspozycję wystarczy 45–60 minut. Wnętrza są kameralne, więc w szczycie sezonu bywa ciasno – warto przyjść rano. Dom Kuncewiczów najlepiej połączyć ze spacerem w stronę wąwozu Małachowskiego lub z innymi oddziałami Muzeum Nadwiślańskiego (dostępny jest karnet na kilka oddziałów). Informacji o dostępności dla wózków muzeum nie publikuje na stronie oddziału – przed wizytą zadzwoń.

Godziny otwarcia i bilety (stan na październik 2026)

• Sezon zimowy (1.10–31.03): codziennie oprócz wtorku, 9:00–16:00.
• Sezon letni (1.04–30.09): codziennie 10:00–17:00.
• Kasa czynna do 30 minut przed zamknięciem. Muzeum nieczynne 1.01, w Niedzielę Wielkanocną, 1.11, 11.11, 24 i 25.12.
• Bilety: normalny 15 zł, ulgowy 10 zł, rodzinny 40 zł; grupy od 15 osób – 15% zniżki.
• Raz w miesiącu wstęp na wystawy stałe jest bezpłatny; dzień zmienia się co miesiąc (w październiku 2026 – sobota) i jest ogłaszany na stronie mnkd.pl.
• Kontakt z oddziałem: tel. 81 881 01 02, kuncewiczowka@mnkd.pl.

Dojazd i parking

Adres: ul. Małachowskiego 19, 24-120 Kazimierz Dolny. Z Rynku dojdziesz pieszo w około 10 minut. Muzeum nie podaje informacji o parkingu przy willi – lepiej zostawić auto na jednym z miejskich parkingów (np. przy al. Kazimierza Wielkiego) i przejść się. Kazimierz nie ma kolei; najbliższa stacja jest w Puławach, skąd kursują autobusy. Z Warszawy jedzie się samochodem około 2 godzin, z Lublina około godziny.

W okolicy

Kilka minut stąd leży Rynek z farą i kamienicami Przybyłów, a dalej Kamienica Celejowska z galerią malarstwa kazimierskiego. Uwaga: popularny wąwóz Korzeniowy Dół jest w 2026 r. zamknięty do odwołania ze względów bezpieczeństwa, a prom do Janowca w tym sezonie nie kursował.