Dolina Chochołowska

Dolina Chochołowska to największa i najdłuższa dolina polskich Tatr: ma około 10 km długości i ponad 35 km² powierzchni. Wiosną jej polany robią się fioletowe od krokusów, a latem wciąż pasą się tu owce i można spróbować świeżych owczych serów. To także jedyna dolina w polskich Tatrach, do której wolno wejść z psem.

Historia: owce, kopalnie i papież

Nazwa pochodzi od wsi Chochołów, której mieszkańcy już w XVI wieku mieli prawa do tutejszych hal. Dolina stała się największym ośrodkiem pasterstwa w Tatrach: w 1930 roku 70 juhasów wypasało tu około 4000 owiec. Równolegle od XVI do drugiej połowy XIX wieku działały tu kopalnie i huty rudy żelaza. Ślady po nich zostały w nazwach, takich jak polana Huciska czy Hala Stara Robota.

Turystyka rozkręciła się na dobre dopiero przed I wojną światową, głównie dzięki narciarzom. W latach 1930–1932 Warszawski Klub Narciarski postawił na Polanie Chochołowskiej duże schronisko, które Niemcy spalili w styczniu 1945 roku podczas walk z partyzantami. Obecny budynek PTTK powstał w latach 1951–1953. W czerwcu 1983 roku Jan Paweł II spotkał się tu z Lechem Wałęsą i jego rodziną, co upamiętnia tablica na ścianie schroniska.

Co zobaczyć po drodze

Szlak zielony prowadzi dnem doliny z Siwej Polany do schroniska. Po drodze warto zwracać uwagę na:

• Siwiańskie Turnie – strzeliste wapienne skały widoczne po prawej stronie zaraz za Siwą Polaną,
• Niżnią i Wyżnią Bramę Chochołowską – dwa przewężenia, w których dolina zamienia się w skalny wąwóz,
• Wywierzysko Chochołowskie – potężne źródło krasowe kilka kroków od szlaku,
• Leśniczówkę Chochołowską, czyli dawne schronisko Blaszyńskich,
• Polanę Chochołowską z szałasami, widokiem na Bobrowiec i Wołowiec oraz drewnianą kaplicą św. Jana Chrzciciela.

Ciekawostki

Dolina leży w Tatrzańskim Parku Narodowym, ale formalnie nie należy do parku. Jej właścicielem jest Wspólnota Leśna Uprawnionych Ośmiu Wsi z siedzibą w Witowie, która w 1983 roku odzyskała sądownie prawo do gospodarowania tymi terenami. Dzięki temu na polanach wciąż prowadzi się wypas, a łąki nie zarastają lasem. W 1938 roku z doliny miał wystartować balon „Gwiazda Polski”, który próbował pobić światowy rekord wysokości lotu. Wiatr pokrzyżował plany, a częściowo napełniona wodorem powłoka wybuchła.

Tripto podpowiada

Trasa z Siwej Polany do schroniska ma 7,3 km, około 278 m podejścia i zajmuje około 2 godz. 20 min; schronisko stoi na wysokości 1148 m. Pierwszy odcinek do Hucisk to asfalt, dalej droga jest szutrowa i kamienista. Do Hucisk można podjechać kolejką turystyczną lub dorożką, a rowerem i z psem wolno dojść najdalej do schroniska. Na Siwej Polanie jest płatny parking i kasa biletowa.

Na cały dzień z powrotem zarezerwuj 5–6 godzin. Szczyt krokusów przypada zwykle na kwiecień, wtedy w weekendy trzeba się liczyć z tłumami, więc lepiej przyjechać rano. Nie schodź na kwitnące polany i trzymaj psa na smyczy. Pamiętaj też, że z powodu ruchu dorożek i kamieni nie każdy wózek dziecięcy poradzi sobie z górną częścią drogi.