Mosty w Stańczykach

Mosty w Stańczykach to dwa bliźniacze wiadukty kolejowe w Puszczy Rominckiej, na północno-wschodnim krańcu Mazur, w gminie Dubeninki niedaleko Gołdapi. Ogromne betonowe łuki o wysokości ok. 36 m przypominają rzymskie akwedukty – stąd przydomek „Akwedukty Puszczy Rominckiej”. Warto tu przyjechać dla niezwykłego widoku z dna doliny Błędzianki, spaceru po koronie mostu i historii linii kolejowej, po której od 1945 roku nie jeździ już żaden pociąg.

Historia wiaduktów w Stańczykach

Do 1945 roku Stańczyki (niem. Staatshausen) leżały w Prusach Wschodnich. Wiadukty powstały dla linii kolejowej z Gołdapi w stronę Żytkiejm, budowanej jako część niedokończonej trasy wschód–zachód. Budowę rozpoczęto przed I wojną światową (ok. 1912 r.); źródła różnią się co do kolejności i dat ukończenia obu mostów – podaje się m.in. lata 1912–1917 dla mostu południowego i 1918 dla północnego. Regularny ruch pociągów ruszył dopiero 1 października 1927 roku. Linia wiozła pasażerów, turystów, grzybiarzy i drewno, a w latach 40. także kamień na budowę Wilczego Szańca. W 1945 roku tory rozebrali żołnierze radzieccy i od tej pory mosty stoją bez kolei.

Każdy wiadukt ma ok. 180 m długości, 5 przęseł i do 36,5 m wysokości. To jedne z najwyższych mostów w Polsce. Od 1979 roku są wpisane do rejestru zabytków. Popularna opowieść, że w beton wmurowano drewno dla wzmocnienia, nie ma potwierdzenia – resztki drewna to najpewniej pozostałości szalunku.

Co zobaczyć

• Widok z dołu – ścieżka prowadzi na dno doliny Błędzianki, skąd najlepiej widać rytm łuków i oba mosty jeden za drugim,
• koronę mostu – można przejść górą, z widokiem na dolinę i lasy Puszczy Rominckiej,
• okolicę – pola i łąki wokół, a niedaleko trójstyk granic Polski, Litwy i Rosji.

Na zwiedzanie wystarczy 1 godzina. Zejście na dno doliny prowadzi po stoku i schodach, więc przydadzą się wygodne buty, a wózek dziecięcy lepiej zostawić na górze. Mosty zagrały m.in. w filmie „Ryś” Stanisława Tyma (2007).

Informacje praktyczne (stan na październik 2026)

• Wstęp: teren jest prywatny, wejście płatne. Aktualne ceny na 2026 rok sprawdź przed wyjazdem (w serwisach turystycznych podawano 10 zł normalny i 7 zł ulgowy w 2024 roku).
• Bezpieczeństwo: na koronie mostu pilnuj dzieci i nie wychylaj się przez balustradę. Według doniesień prasowych właściciel zakazał skoków z mostu. Zimą górna płyta bywa oblodzona.
• Kontakt: dane właściciela terenu publikuje Warmińsko-Mazurski Fundusz Filmowy (link w źródłach).
• Pora: najładniej od wiosny do jesieni; jesienią kolory lasu dodają uroku, zimą zachowaj ostrożność.

Dojazd i parking

Stańczyki leżą ok. 25 km na wschód od Gołdapi – dojedziesz drogą przez Dubeninki. Z Olsztyna to ok. 3 godziny jazdy, z Suwałk ok. 45 minut. Przy mostach jest parking; komunikacja publiczna praktycznie nie dociera, potrzebny jest samochód lub rower.

Jak zaplanować wizytę

Mosty łatwo połączyć w jednodniową trasę z Gołdapią, Puszczą Romincką i trójstykiem granic – wszystkie te miejsca leżą w promieniu kilkudziesięciu kilometrów. Miej przy sobie gotówkę na opłatę za wstęp i sprawdź prognozę: po deszczu ścieżki w dolinie bywają śliskie. Fotografowie najczęściej wybierają ujęcie z dna doliny, skąd oba wiadukty widać jeden za drugim.

W okolicy

• Puszcza Romincka i jezioro Gołdap,
• Gołdap z Piękną Górą,
• trójstyk granic Polski, Litwy i Rosji,
• Suwalski Park Krajobrazowy i jezioro Hańcza.