Kościół Matki Boskiej Królowej Korony Polskiej w Poznaniu

Na poznańskich Krzesinach stoi kościół, który wygląda, jakby przeniesiono go prosto z północnej Norwegii. Strome dachy, ciemne deskowanie i misternie złożona wieżyczka to jednak nie zabytek ze Skandynawii, lecz eksponat wielkiej wystawy z 1911 roku, kupiony dla niemieckich osadników. Dziś to jedyny drewniany kościół w granicach Poznania i czynna świątynia parafialna.

Historia: z terenów wystawowych na Krzesiny

W 1911 roku kościółek na 180 miejsc pokazano na Wystawie Wschodnioniemieckiej w Poznaniu jako wzorcową świątynię dla małych wsi osadniczych. Stał w „wiosce poglądowej” razem ze szkołą, siedzibą rady wiejskiej i gospodą. Budynek kupiła Komisja Kolonizacyjna, która sprowadziła na Krzesiny (przemianowane na Kreising) osadników z Westfalii. Montaż na nowym miejscu ruszył 6 maja 1912 roku, a poświęcenie odbyło się 30 października 1912 roku.

Do końca II wojny światowej był to zbór ewangelicki. W nocy z 22 na 23 listopada 1941 roku w bezpośrednim sąsiedztwie świątyni okupanci przeprowadzili tzw. akcję krzesińską – bicie i upokarzanie Polaków z Krzesin i okolicy. Według parafii 10 maja 1945 roku kościół przekazano katolikom, a samodzielną parafię erygowano 1 marca 1958 roku. Na konsekrację trzeba było czekać aż do 2012 roku, czyli setnej rocznicy postawienia kościoła na Krzesinach.

Co zobaczyć

• Bryła w stylu północnonorweskim – strome połacie dachu i wieżyczka o bardzo skomplikowanej konstrukcji. Prawdopodobnie to drugi w Polsce, obok Świątyni Wang w Karpaczu, kościół nawiązujący wprost do wzorów norweskich.
• Konstrukcja słupowo-ramowa wypełniona cegłą, z zewnątrz oszalowana, od środka otynkowana.
• Ślady dawnych polichromii – podczas generalnej renowacji w 2011 roku odsłonięto ornamenty kwiatowe i niemieckojęzyczne napisy pisane gotykiem.
• Pomnik 21 ofiar II wojny światowej z 1975 roku i głaz pamiątkowy odsłonięty 1 marca 2008 roku na 50-lecie parafii.

Ciekawostki

Norweski styl nie był w pruskim Poznaniu przypadkiem. Władze chętnie sięgały wtedy po wzorce skandynawskie – inny przykład to pokój nordycki w Zamku Cesarskim. Po 1918 roku na Krzesinach zostało tylko pięć rodzin ewangelickich, więc zbór stał się ośrodkiem dla protestantów z Chartowa, Kamionek i Borówca.

Tripto podpowiada

To czynny kościół, a nie muzeum, więc wnętrze najłatwiej zobaczyć przed Mszą lub po niej. Według strony parafii Msze odprawiane są w niedziele o 8:00, 10:00 i 11:30, we wtorki o 8:30, a w pozostałe dni o 18:00. Na obejrzenie bryły z zewnątrz wystarczy 15–30 minut. Kancelaria parafii mieści się przy ul. Jarosławskiej 5. Najładniejsze ujęcie wieżyczki uzyskasz z boku, gdy widać całą sylwetkę dachu. W sąsiedztwie kościoła stoi dawny dwór na Krzesinach.