Park Rataje i skansen kolejowy w Poznaniu

Codziennie w samo południe w Parku Rataje parowóz wąskotorowy wypuszcza kłęby dymu i daje gwizd – choć nigdzie nie odjeżdża. To efekt specjalny skansenu Średzkiej Kolei Powiatowej, ustawionego w sercu drugiego co do wielkości parku Poznania. Wokół lokomotyw są ogród zmysłów, oczka wodne, plac zabaw z wielką ciuchcią, siłownia i tor parkour.

Park zbudowany od zera

Park Rataje zajmuje ponad 17 ha między osiedlami Jagiellońskim, Powstań Narodowych, Rzeczypospolitej, Bohaterów II Wojny Światowej i Polan, na pograniczu Rataj i Żegrza. Powstał od podstaw na nieużytkach i terenie pofabrycznym, który trzeba było zrekultywować. Budowa zakończyła się w grudniu 2018 roku i kosztowała 21 mln zł, z czego niemal 12 mln zł pochodziło z funduszy unijnych. To drugi pod względem wielkości park w Poznaniu po Cytadeli i największy w Polsce park zbudowany po 1989 roku.

Skansen Średzkiej Kolei Powiatowej

W centralnej części parku, w pobliżu kościoła Nawiedzenia NMP, stoją dwa parowozy: normalnotorowy Tkt48-130 z wagonem gastronomicznym dawnego WARS-u oraz wąskotorowy „Baziel”, który obsługiwał kolej średzką. Uzupełniają je fragment torów, rogatki, semafor kształtowy, żuraw wodny, kozioł oporowy i zabytkowy zegar stacyjny, a zadaszone ławki stylizowano na perony.

Skansen przypomina kolej, której budowę rozpoczęto w 1898 roku od 11-kilometrowego odcinka normalnotorowego z Poznania do Kobylepola. Pięć lat później gotowa była główna linia wąskotorowa z Kobylepola przez Tulce do Środy Wielkopolskiej i Zaniemyśla, licząca 59 km, a po 1927 roku cała sieć miała ponad 115 km. Kolej woziła głównie buraki cukrowe z majątków wzdłuż trasy, ale także pasażerów. W 1949 roku przejęło ją PKP, a budowa Jeziora Maltańskiego przecięła jej dawny szlak.

Ogród zmysłów i strefy aktywne

Park podzielono na 9 stref, a w jego centrum jest plac z fontanną. Ogród zmysłów tworzą cztery części: szumiących traw (słuch), krzewów owocowych (smak), ziół (węch) oraz bylin i roślin płożących (wzrok), a obok biegnie ścieżka sensoryczna dla zmysłu dotyku. Dalej są hamaki i leżaki, stoliki do szachów i chińczyka, interaktywny plac zabaw z dużą kolorową ciuchcią, polana piknikowa, siłownia zewnętrzna, street workout, tor parkour i terenowy park rowerowy. Alejki mają przepuszczalną nawierzchnię mineralną, a oczka wodne zbierają deszczówkę – zimuje w nich ropucha zielona.

Tripto podpowiada

Przyjdź tak, by o 12:00 być przy skansenie – wtedy parowóz wąskotorowy dymi i gwiżdże; latem pokaz powtarza się także o 14:00 i 16:00. Lokomotywy są ekspozycją do oglądania, nie kolejką z przejazdami. Na skansen i ogród zmysłów zaplanuj około godziny, z placem zabaw – więcej. Jeśli dzieci chcą przejechać się pociągiem, w sezonie nad Jeziorem Maltańskim kursuje kolejka parkowa Maltanka.