Kamieniołom Blachówka

Blachówka to dawna odkrywkowa kopalnia dolomitu na granicy Bytomia-Suchej Góry i Tarnowskich Gór-Bobrowników, czynna od 1856 roku do lat 90. XX wieku. Wyrobiska tworzą wąwóz głęboki do 60 m, w starych sztolniach zimuje około 200 nietoperzy, a od 2023 roku większość kamieniołomu należy do rezerwatu przyrody Segiet.

Historia: pierwsza odkrywka dolomitu na Śląsku

Nazwa pochodzi od małej osady górniczej, dziś leżącej na terenie Stroszka. Kopalnia ruszyła w 1856 roku jako pierwsza odkrywkowa kopalnia dolomitu na Śląsku, a zaczynała od rudy żelaza zalegającej wyżej. Gdy ruda się wyczerpała, przyszedł czas na dolomit: w 1889 roku wydobyto go 35 tys. ton, a odbiorcami były m.in. bytomska Huta Julia i gliwicka Huta Hermina. W okresie międzywojennym kobiety sortowały tu urobek, który wywoziła kolejka wąskotorowa. Po 1945 roku zakład upaństwowiono, a w latach 70. ograniczono wydobycie, by nie szkodzić wodom sąsiedniego rezerwatu Segiet. Konflikt z rezerwatem doprowadził w 1993 roku do rozpoczęcia likwidacji, a na zrekultywowanej części terenu w 2002 roku otwarto wyciągi ośrodka narciarskiego Sport Dolina.

Przyroda w wyrobisku

Obszar pokopalniany zajmuje około 24 ha. W 1995 roku ustanowiono tu stanowisko dokumentacyjne Blachówka (około 6 ha), a w styczniu 2023 roku większość kamieniołomu włączono do rezerwatu Segiet. W dawnych szybach i sztolniach po górnictwie kruszcowym, gdzie wydobywano galenę, żyje 8–10 gatunków nietoperzy, m.in. nocek duży, gacek brunatny i mroczek późny. Podziemia chroni obszar Natura 2000 Podziemia Tarnogórsko-Bytomskie, a wejście do sztolni Blachówka Zachodnia jest zakratowane. Na dnie wyrobiska tworzą się oczka wodne z płazami, a na zboczach spotyka się jaszczurkę zwinkę, zaskrońca i żmiję oraz lilię złotogłów.

Tripto podpowiada

• Kamieniołom nie jest udostępniony dla turystów. Zbocza są kruche i niebezpieczne, a w rezerwacie wolno poruszać się wyłącznie wyznaczonymi szlakami.
• Według zarządzenia RDOŚ z 5 lutego 2026 roku w rezerwacie Segiet udostępniono m.in. niebieski Szlak Powstańców Śląskich oraz ścieżki od leśnej drogi zwanej Banki do ul. Staszica w Tarnowskich Górach i do zbiornika zwanego Kazik. Zaplanuj spacer po nich zamiast schodzenia w wyrobisko.
• Z zewnątrz zobaczysz m.in. betonowe pozostałości młyna do kruszenia dolomitu. Zimą sąsiedztwo ożywia stok Sport Dolina.
• Aktualne zasady sprawdź przed wyjazdem na stronie RDOŚ w Katowicach.