Kościoły i klasztory

Kalwaria w Kalwarii Zebrzydowskiej

Mikołaj Zebrzydowski, wojewoda krakowski, ufundował w 1600 roku pierwszy kościółek na górze Żar — według modelu przywiezionego rok wcześniej z Jerozolimy. Dziś na obszarze 6 km² stoi 42 kaplice i kościoły, połączone dróżkami o łącznej długości 5 km, a w 1999 roku cały zespół wpisano na listę światowego dziedzictwa UNESCO.

Kaplice z jerozolimskim rodowodem

Kościół i klasztor Bernardynów wzniesiono w latach 1604–1609 według projektu Jana Marii Bernardoniego. Niemal wszystkie kaplice zaprojektował Paweł Baudarth, inspirowany opisem Jerozolimy Christiana Adrichomiusa — stąd 12 kaplic Drogi Krzyżowej z lat 1609–1617. Obok prowadzą Dróżki Pana Jezusa (28 stacji) i Dróżki Matki Boskiej (24 stacje).

Misteria w plenerze

Nabożeństwa pasyjne odprawia się tu od 1608 roku, a zachowane scenariusze misteriów pochodzą z lat 1610 i 1618. Wielkopiątkowa procesja i sierpniowy odpust Wniebowzięcia NMP gromadzą dziesiątki tysięcy wiernych — miejsce co roku przyciąga licznych pielgrzymów i turystów. W 1979 roku Jan Paweł II nadał kościołowi tytuł bazyliki mniejszej, a w 2000 roku zespół uznano za pomnik historii.

Kiedy przyjechać

Misteria w pełnej krasie zobaczysz w Wielkim Tygodniu i w połowie sierpnia, podczas procesji — wtedy jednak licz się z tłumami. Poza głównymi uroczystościami na dróżkach jest zwykle spokojniej, dlatego dobrze nadają się na 2–3-godzinny spacer po lasach i polach, z widokami na Beskidy. W 2006 roku sanktuarium odwiedził Benedykt XVI.