Bazylika Wniebowzięcia NMP i św. Mikołaja w Bolesławcu

Smukła, 55-metrowa wieża i ceglasto-biały szczyt w romby to znak rozpoznawczy Bolesławca widoczny z wielu ulic Starego Miasta. Gotycka hala z XV wieku kryje w środku zupełnie inny świat: barokowe ołtarze, złocenia i rzeźby, które pojawiły się po pożarze w 1642 roku. Od 2012 roku kościół jest bazyliką mniejszą, a od 2004 roku sanktuarium maryjnym.

Historia: od husytów do bazyliki

Kościół parafialny stał w tym miejscu już w połowie XIII wieku. W 1429 roku podczas najazdu husytów świątynia spłonęła, a jej odbudowę na dawnych fundamentach rozpoczęto w 1432 lub 1442 roku – źródła podają różnie. Budowlę rozbudowywano w latach 1482–1492 i ponownie w XVI wieku. Wznosił ją łużycko-saski warsztat budowlany, stąd kamienna gotycka hala z trójnawowym prezbiterium.

Kolejny cios przyszedł w 1642 roku, w czasie wojny trzydziestoletniej, gdy kościół został częściowo zniszczony. Odbudową w drugiej połowie XVII wieku kierował Giulio Simonetti – to on nadał wnętrzu barokowy charakter. Drobniejsze prace trwały aż do połowy XVIII wieku. W 2004 roku biskup legnicki ustanowił tu Sanktuarium Wniebowziętej Matki Kościoła, a 7 października 2012 roku kościół otrzymał tytuł bazyliki mniejszej.

Co zobaczyć w środku

• Ołtarz główny z rzeźbioną sceną Wniebowzięcia NMP i postaciami świętych – dzieło Jerzego Leonharda Webera.
• Kaplica Krzyża Świętego z 1517 roku, jeden z najstarszych zachowanych elementów wnętrza.
• Barokowe ołtarze boczne: św. Barbary z chrzcielnicą z 1727 roku oraz św. Katarzyny z XVII-wiecznymi obrazami.
• Organy firmy Schlag & Söhne ze Świdnicy z 1904 roku (opus 688), dziś z 26 głosami. Wcześniejsze instrumenty budowali tu Jan Lange (przełom XVI i XVII wieku) i Gotfryd Eberhard (1709).

Na co zwrócić uwagę na zewnątrz

Obejdź kościół dookoła. W zewnętrznych murach tkwią liczne epitafia z XVI i XVII wieku. Najbardziej okazałe upamiętnia Sigmunda von Bibrana, zmarłego w 1575 roku – przy jońskich kolumnkach widać rzędy herbów jego przodków, m.in. Zedlitzów, Nostitzów i Knobelsdorfów. Na ścianie południowej znajdziesz zegar słoneczny z 1907 roku, a przy wejściach – barokowe figury świętych, które przenoszono tu z różnych miejsc miasta. Na wieży wisi dzwon Panny Marii o wadze 1002 kg.

Ciekawostki

• Kamień, gotyckie sklepienia i barokowe złocenia to efekt trzech epok, które spotkały się w jednym budynku: średniowiecza, odbudowy po wojnie trzydziestoletniej i XVIII-wiecznych uzupełnień.
• Herby na epitafium von Bibrana to mała lekcja śląskiej heraldyki – ułożono je tak, by pokazać przodków po mieczu i po kądzieli.

Tripto podpowiada

Bazylika stoi przy ul. Kościelnej, kilka kroków od rynku i ratusza, więc łatwo połączyć ją ze spacerem po Starym Mieście i wizytą w Muzeum Ceramiki. Na zwiedzanie wnętrza i obejście murów z epitafiami wystarczy 30–45 minut. To czynny kościół parafialny – wnętrze najłatwiej obejrzeć poza godzinami mszy, a w trakcie nabożeństw zachowaj ciszę. Najlepsze ujęcie wieży z romboidalnym szczytem złapiesz od strony zachodniej.