Pomnik Michaiła Kutuzowa w Bolesławcu

Ciemny, mniej więcej 10-metrowy obelisk strzeżony przez cztery lwy stoi przy dawnych murach miejskich Bolesławca. Upamiętnia rosyjskiego feldmarszałka Michaiła Kutuzowa, pogromcę Napoleona, który zmarł w tym mieście w 1813 roku. Pomnik zaprojektował Karl Friedrich Schinkel, a lwy – Johann Gottfried Schadow, dwaj najsłynniejsi artyści ówczesnego Berlina.

Historia

Wiosną 1813 roku Kutuzow prowadził armię rosyjską na zachód, zabiegając w Prusach o wspólną walkę z Napoleonem. W Bolesławcu zachorował i zmarł. Na polecenie króla Fryderyka Wilhelma III w 1819 roku w mieście jego śmierci wzniesiono pomnik. Autorstwo Schinkla potwierdza zapis w berlińskiej odlewni żelaza. Obelisk stanął pierwotnie na rynku, ale już w 1822 roku wymagał naprawy. Pod koniec XIX wieku przeniesiono go na promenadę przy murach – źródła podają rok 1892 lub 1893. Napisy po rosyjsku i niemiecku oraz osoba upamiętnionego sprawiły, że pomnik przetrwał rok 1945 i powojenne usuwanie niemieckich śladów w mieście.

Co zobaczyć

• Cztery boki z inskrypcjami – po dwa w języku niemieckim i rosyjskim, opisujące czyny i zaszczyty Kutuzowa.
• Lwy u podstawy według projektu Schadowa, autora m.in. kwadrygi na Bramie Brandenburskiej.
• Otoczenie – obelisk stoi w zieleni przy fragmencie średniowiecznych murów miejskich, wzdłuż których biegną planty.

Ślady Kutuzowa w mieście

Dom, w którym zmarł feldmarszałek, stoi przy ul. Kutuzowa 14. W latach 1945–1991 działało w nim muzeum prowadzone przez stacjonujące w mieście jednostki Armii Czerwonej. Placówka korzystała w praktyce z eksterytorialności, a po jej likwidacji część zbiorów wywieziono do Rosji. Budynek przejęło później Muzeum Ceramiki. Według tradycji z Kutuzowem związany jest też cmentarz żołnierzy rosyjskich w Bolesławcu, gdzie mają spoczywać jego szczątki – to przekaz, nie udokumentowany fakt.

Tripto podpowiada

Obelisk stoi przy ul. Bolesława Kubika, kilka minut spacerem od rynku. Jest dostępny całą dobę i bezpłatnie, a na obejrzenie inskrypcji i lwów wystarczy 10–15 minut. Połącz go ze spacerem plantami wzdłuż murów i wizytą w pobliskiej bazylice – to naturalna trasa przez Stare Miasto.