Stary Rynek w Bydgoszczy

Stary Rynek w Bydgoszczy to serce miasta lokacyjnego z 1346 r. – prostokątny plac o wymiarach ok. 100 × 125 m, otoczony kamienicami, ratuszem w dawnym kolegium jezuickim i kawiarnianymi ogródkami. Po przebudowie w latach 2018–2019 jest strefą pieszą, a kilka kroków dalej czekają katedra, Wyspa Młyńska i spichrze nad Brdą. Od tego miejsca warto zacząć zwiedzanie Bydgoszczy.

Historia rynku

Miasto lokował w 1346 r. król Kazimierz Wielki, a rynek wytyczono jako jego centrum. W 1604 r. plac częściowo wybrukowano. Do XVIII w. całe miasto lokacyjne leżało w otoczeniu wody – Brdy, Młynówki i fos. Badania archeologiczne (m.in. w 2010 i 2016 r.) odsłoniły fundamenty gotyckiego ratusza, piwnice i ślady osadnictwa sprzed lokacji.

Dramatyczny rozdział przyniosła okupacja: od 18 stycznia do 27 marca 1940 r. Niemcy rozebrali zachodnią pierzeję wraz z kościołem jezuickim. W miejscu dawnej pierzei stanął w 1969 r. Pomnik Walki i Męczeństwa Ziemi Bydgoskiej. O odbudowę zachodniej pierzei od lat zabiegają społecznicy; konkurs z 2010 r. porzucono po protestach, a decyzji o rekonstrukcji wciąż nie ma.

Co zobaczyć na Starym Rynku

• Ratusz – urząd miasta w gmachu dawnego kolegium jezuickiego (ukończonego w 1653 r.), tworzącym dziś zachodnią stronę placu,
• Pomnik Walki i Męczeństwa – monumentalna rzeźba upamiętniająca ofiary wojny,
• Pan Twardowski – figurka legendarnego czarnoksiężnika pojawia się dwa razy dziennie w oknie kamienicy nr 15,
• kamienica nr 1 z 1780 r. z apteką „Pod Złotym Orłem”,
• kamienica nr 24 z lat 1774–1778 – klasycystyczny budynek, dziś biblioteka,
• secesyjna kamienica nr 20 (1911) i kamienica „Pod Złotym Łososiem” (nr 27).

Na nawierzchni zaznaczono ciemniejszą kostką zarys dawnego ratusza – szukaj go w środkowej części placu. Fontanny tu nie zbudowano właśnie po to, by chronić relikty odkryte pod ziemią.

Ulice wokół rynku

Z narożników placu rozchodzą się historyczne ulice dawnego miasta: Mostowa (prowadzi do mostu na Brdzie i dalej w stronę Gdańskiej), Farna (do katedry), Długa – główna ulica handlowa Starego Miasta – oraz Jana Kazimierza, Batorego i Niedźwiedzia. Warto zrobić pętlę: Mostową nad rzekę, bulwarem do spichrzy, a z powrotem przez Wyspę Młyńską i ulicę Długą.

Przebudowa i dziś

W latach 2018–2019 rynek gruntownie przebudowano za ok. 14,3 mln zł: nowa nawierzchnia, latarnie wzorowane na przedwojennych, a od 8 września 2019 r. plac jest zamknięty dla samochodów. Po krytyce „betonowego” placu w 2020 r. ustawiono donice z drzewami. Rynek gości uroczystości miejskie, koncerty i imprezy plenerowe; w sezonie ogródki kawiarni zajmują pierzeje.

Praktycznie

Plac jest ogólnodostępny i bezpłatny przez całą dobę. Na sam rynek wystarczy 20–30 minut, ale to naturalny punkt startu spaceru: w promieniu ok. 600 m leżą katedra, Wyspa Młyńska, Opera Nova, spichrze i Wenecja Bydgoska. Nawierzchnia jest płaska i wygodna dla wózków.

Dojazd i parking

Z dworca Bydgoszcz Główna to ok. 2 km – tramwajem do centrum lub pieszo przez śródmieście. Rynek jest w strefie pieszej, a w centrum obowiązuje strefa płatnego parkowania – samochód zostaw na parkingu w pobliżu Starego Miasta.

W okolicy

• Katedra św. Marcina i Mikołaja – ok. 100 m na północ, nad Brdą,
• Wyspa Młyńska z Młynami Rothera – ok. 150 m na zachód,
• Spichrze nad Brdą przy ul. Grodzkiej,
• rzeźba „Przechodzący przez rzekę” nad Brdą, przy moście.

Sprawdzono: październik 2026