Pasaż Róży w Łodzi

Ściany podwórka przy Piotrkowskiej 3 pokrywa mozaika z setek tysięcy ręcznie ciętych kawałków lustra, które układają się w kształty przypominające pąki róż. Pasaż Róży to dzieło Joanny Rajkowskiej z 2014 roku i jedna z najpopularniejszych atrakcji turystycznych Łodzi. Za lśniącą powierzchnią kryje się bardzo osobista historia: choroba oczu córki artystki.

Historia: lustro rozbite na tysiące fragmentów

Kamienica przy Piotrkowskiej 3 należała kiedyś do kompleksu Hotelu Polskiego, pierwszego hotelu w Łodzi, a jej podwórko przez dekady było typową, ciasną i ciemną łódzką oficyną. Instalację zrealizowano w ramach Festiwalu Łódź Czterech Kultur, a prace trwały blisko dwa lata. Przy układaniu mozaiki pomagali również mieszkańcy, co nadało projektowi wymiar społeczny. Za techniczne rozwiązania – trwałe połączenie delikatnych luster ze ścianami zabytkowego budynku – odpowiadała pracownia RWSL.

Nazwa pochodzi od imienia córki Rajkowskiej, Róży, u której zdiagnozowano siatkówczaka, rzadki nowotwór oka. Rozbite lustro nawiązuje do sposobu, w jaki oko i mózg składają obraz z drobnych impulsów. Widz nie dostaje gotowego odbicia, tylko musi je sam poskładać z rozproszonych fragmentów – tak jak wzrok odbudowuje rzeczywistość.

Co zobaczyć

W dzień ściany migoczą odbitym światłem, a niebo, przechodnie i detale kamienic rozpadają się na setki ruchomych odbić. Po zmroku punktowe refleksy nadają podwórku bardziej kameralny, niemal teatralny charakter. W 2021 roku miasto w ramach rewitalizacji powiększyło i zazieleniło pasaż: na około 700 m² posadzono 13 dużych drzew, krzewy ośmiu odmian róż, 1300 krzewów i 113 pnączy, a przy sąsiednich budynkach powstały trzy zielone ściany obsadzone bluszczem. Nawierzchnię wyłożono granitowymi płytami podobnymi do tych na Piotrkowskiej, a spacerowicze mają do dyspozycji ławki.

Tripto podpowiada

Pasaż jest przejściem, a nie muzeum – nie ma tu kasy ani biletów. Od przebudowy wejdziesz do niego z trzech stron: od Piotrkowskiej 3, od placu Wolności i od ul. Zachodniej. Na oglądanie i zdjęcia wystarczy 15–20 minut. Najciekawsze odbicia uzyskasz w słoneczny dzień, gdy światło wpada na podwórko, ale warto zajrzeć też wieczorem. Pamiętaj, że przy pasażu mieszkają ludzie, więc zachowaj ciszę i nie dotykaj luster.