Kopalnia Uranu Podgórze w Kowarach

Kopalnia Uranu Podgórze w Kowarach to podziemna trasa w dawnej kopalni, w której w latach 50. XX wieku naprawdę wydobywano rudę uranu. Zwiedza się ją z przewodnikiem przy świetle lamp górniczych, bo chodniki celowo pozostawiono nieoświetlone. Na trasie czekają zalany szyb o głębokości ponad 240 metrów, podziemna kaplica św. Barbary, komora dawnego inhalatorium radonowego i duża wystawa szkła uranowego, świecącego na zielono w ultrafiolecie. To jedna z najciekawszych atrakcji na niepogodę w okolicy Karpacza.

Historia Kopalni Podgórze

Kopalnia działała w latach 1950–1958, najpierw w ramach Przedsiębiorstwa Kowarskie Kopalnie, a potem Zakładów Przemysłowych R-1. Była jedyną kowarską kopalnią zbudowaną w całości po II wojnie światowej. Złoże udostępniono kilkoma sztolniami (m.in. 19 i 19a) i ślepymi szybami; łącznie wydobyto 196,2 tony rudy uranowej. Surowiec z Kowar trafiał do ZSRR, a cała działalność była objęta tajemnicą państwową.

Kopalnia miała też „drugie życie”: w sztolni 19a od 1974 roku działało inhalatorium radonowe Uzdrowiska Cieplice — według operatora jedyne takie w Polsce. Kuracjusze oddychali tu powietrzem wzbogaconym radonem; korzystało z niego ok. 3600 osób rocznie. Inhalatorium zamknięto pod koniec lat 80. — źródła podają lata 1989–1991.

Co zobaczysz na trasie turystycznej

Trasa turystyczna ma ok. 1600 m i trwa ok. 80–90 minut. Najważniejsze punkty:

• nieoświetlone chodniki — idziesz przy świetle prawdziwych lamp górniczych, jak dawni górnicy;
• kaplica św. Barbary, patronki górników;
• zalany szyb o głębokości ok. 242–244 m (źródła różnią się o 2 m), uważany za najgłębsze podziemne nurkowisko w Polsce — podświetlony i widoczny z trasy;
• komora inhalacyjna dawnego inhalatorium radonowego;
• wystawa szkła uranowego — największa taka kolekcja w Polsce, efektownie świecąca w świetle UV;
• ekspozycje narzędzi i wyposażenia górniczego oraz archiwalne zdjęcia.

Zimą w wyrobiskach hibernują nietoperze — dlatego obowiązuje fotografowanie bez flesza.

Inne trasy

• Trasa ekstremalna (ok. 3 km, do ok. 3 godzin) — w kasku, z czołówką i w woderach, przez nieudostępnione na co dzień partie kopalni; od 16 lat i dla osób sprawnych.
• Trasa nurkowa — związana z ponad 20 km zalanych wyrobisk, z wejściem przez szyb dostępny z poziomu trasy turystycznej; szczegóły u operatora.

Godziny i ceny — stan na październik 2026

• Od 1 września 2025 kopalnia jest czynna codziennie 10:30–16:30; wejścia na trasę turystyczną co godzinę, o każdej „wpół do”. Operator nie ogłosił odrębnych godzin na zimę 2026/27 — przed przyjazdem warto zadzwonić.
• Bilety (cennik 2026): normalny 53 zł, ulgowy 45 zł, dziecko do 6 lat 1 zł, rodzinny 2+2 167 zł, 2+3 201 zł, grupowy 39 zł od osoby; trasa ekstremalna 280 zł.
• Rezerwacja online przez system Bookero ze strony kopalni; kontakt: tel. +48 538 715 100 lub +48 780 161 191, kopalniapodgorze@gmail.com.

Praktyczne wskazówki

• Pod ziemią jest ok. 8°C i ok. 97% wilgotności, a podłoże bywa mokre — załóż pełne buty i kurtkę.
• Na trasę turystyczną można wejść z psem i z wózkiem; operator deklaruje, że jest dostępna dla osób z niepełnosprawnościami.
• Zwiedzanie wyłącznie z przewodnikiem.

Dojazd i parking

Kopalnia leży przy ul. Podgórze 54 w Kowarach, na południowym skraju miasta. Wzdłuż drogi dojazdowej są trzy bezpłatne parkingi: dolny (stąd ok. 400 m stromego podejścia), środkowy i górny tuż przy kasie. W wysokim sezonie na wąskim, stromym odcinku obowiązuje ruch wahadłowy sterowany sygnalizacją. Z Jeleniej Góry to kilkanaście kilometrów, z Karpacza krótki przejazd samochodem. Nie myl tej kopalni z pobliskimi Sztolniami Kowary (kopalnia Liczyrzepa) — to osobna atrakcja z innym operatorem.

W okolicy

• Sztolnie Kowary — krótsza, oświetlona trasa w kopalni Liczyrzepa.
• Park Miniatur Zabytków Dolnego Śląska w Kowarach.
• Karpacz ze Świątynią Wang i koleją na Kopę.